- SAFE to konkret na stole. Nie ma żadnej alternatywy - w ten sposób Michał Szczerba, europoseł KO i członek Komisji Bezpieczeństwa i Obrony Parlamentu Europejskiego, odniósł się do pomysłu polskiego SAFE 0 proc.. Propozycję przedstawili w środę prezydent Karol Nawrocki i szef NBP Adam Glapiński.
Program SAFE to pula unijnych pożyczek na inwestycje w obronność. Polska jest jego największym beneficjentem - może otrzymać nawet 43,7 mld euro na zakupy sprzętu wojskowego.
Wojna na Bliskim Wschodzie. Śledź naszą RELACJĘ NA ŻYWO
Karol Nawrocki oraz opozycja krytykują jednak program, a prezydent nadal nie zdradził, czy podpisze przyjętą przez parlament ustawę wdrażającą SAFE.
W środę odbyło się spotkanie prezydenta i szefa NBP Adama Glapińskiego. Celem rozmów było „szukanie alternatywy dla programu SAFE".
„Polski SAFE 0 proc."
- Mamy dla SAFE konkretną, polską, bezpieczną i suwerenną alternatywę, która nie będzie wiązała się z żadnymi odsetkami finansowymi, więc jest to SAFE 0 proc. - powiedział po spotkaniu prezydent.
Jak mówił, „dzięki pracy pana prezesa, całego Zarządu NBP Polacy w ostatnich 30 miesiącach zarobili znacznie więcej niż 185 mld zł potrzebnych do sfinansowania polskiego bezpieczeństwa w najbliższych pięciu latach”.
- Po to właśnie spotkaliśmy się dzisiaj z panem prezesem, żeby dograć szczegóły tego projektu, który zagwarantuje 185 mld zł, które nie będą się wiązać z żadnymi odsetkami, nie będą się wiązać z kredytem do roku 2070 - wyjaśniał prezydent.
Licytacja o SAFE. Kto zaoferuje mniej niż zero?
O szczegóły pomysłu pytany był Adam Glapiński. Reporterzy dopytywali m.in. o to, z jakich aktywów rezerwowych bank centralny planuje sfinansować „polski SAFE 0 proc.”.
- Z żadnej części rezerw nie możemy skorzystać, w tym sensie, że część rezerw zostanie przekazana, bo to jest wbrew prawu. Przyjdzie czas na szczegóły, że będziemy je relacjonować - powiedział Glapiński.
Szczerba: SAFE to konkret
Pomysł „polskiego SAFE 0 proc.” wzbudził kontrowersje. W rozmowie z Zero.pl Michał Szczerba, europoseł KO i członek Komisji Bezpieczeństwa i Obrony Parlamentu Europejskiego, zwrócił uwagę przede wszystkim na brak szczegółów nowej propozycji.
- SAFE to konkret na stole. Nie ma żadnej alternatywy. Na konferencji Nawrocki z Glapińskim zabrali nas na wyspy Bergamuty. I tylko jest problem, że wysp tych nie ma - ocenił europoseł KO.
Zdaniem Szczerby, prezydent „ustawił się na weto”. - I panicznie szuka pretekstu, by uzasadnić szkodliwe weto wobec planu uzbrojenia polskiej armii. Zaliczki SAFE mogą być uruchomione już w marcu. 15 proc. z pełnej kwoty może wpłynąć już po podpisaniu umowy - podkreślił.
Europoseł odniósł się także do wątpliwości, które pod adresem SAFE zgłaszał prezydent, m.in. do „związania kredytem do 2070 roku”.
- Nawrocki mówi o maksymalnym możliwym terminie trwania pożyczki. Nikt nie broni żadnemu krajowi UE wcześniejszej spłaty. Dla nas dłuższy termin jest korzystny. Jeśli Polska jako 20. gospodarka świata będzie rozwijała się tak dobrze, jak dotychczas, to może podjąć decyzję o szybszej spłacie. To jest zawsze możliwe - ocenił Szczerba.
Podczas konferencji prasowej Karol Nawrocki mówił także, że program SAFE jest „niezgodny z art. 4 Traktatu o Unii Europejskiej, gdzie bezpieczeństwo należy oczywiście do państw członkowskich Unii Europejskiej, a nie do samej Unii Europejskiej”.
SAFE 0 proc., czyli jak wyjść z twarzą z politycznego galimatiasu
- 19 z 27 krajów UE skorzysta z funduszu SAFE, wśród nich są Francja, Włochy, kraje bałtyckie, chcą nawet Węgry... Nawrocki widzi zagrożenia, których nie dostrzegają Meloni i Macron? Nie, po prostu zajmuje go czysta polityka. Niczym nie różni się od PiS. Buduje swoje decyzje na kłamstwie i propagandzie. Rujnuje reputację urzędu prezydenta - ocenił europoseł.
Szczerba wyjaśnił także, dlaczego pozostałe kraje Wspólnoty nie korzystają z SAFE. - Bo albo mają swoje zasoby, albo inne źródła finansowania, które zamierzają uruchomić na swoje uzbrojenie. Niektórzy nie potrzebują pożyczek, a my potrzebujemy. Inni są dalej od zagrożenia, a my bardzo blisko - podkreślił.
Inwestycje w polski przemysł zbrojeniowy
W rozmowie z Zero.pl Szczerba odniósł się także do wypowiedzi prezydenta o amerykańskim sprzęcie wojskowym. - Wojna w Iranie i ostatnie operacje Stanów Zjednoczonych pokazują też to, co pokazują: przede wszystkim efektywność sprzętu amerykańskiego - mówił Nawrocki.
Europoseł zwrócił jednak uwagę na fakt, że program SAFE pozwoli Polsce mocniej inwestować w rodzimy przemysł zbrojeniowy. - Amerykanie produkują znakomite myśliwce piątej generacji, baterie Patriot, czołgi Abrams. Kupujemy ten sprzęt. Mamy z USA 128 kontraktów zbrojeniowych o wartości 63 mld dol. Ale inny sprzęt możemy produkować w Polsce, budując nasz własny przemysł zbrojeniowy. Po pierwsze Polska, inwestujemy tu. Wykorzystując doświadczenie z pola walki Ukrainy, zbudujemy nasz system antydronowy - przypomniał Szczerba.
Marszałek Sejmu wysłał ustawę wdrażającą SAFE na biurko prezydenta w zeszły piątek. Od tego dnia Karol Nawrocki ma 21 dni na decyzję o jej podpisaniu lub odrzuceniu.