Literatura, język polski i dziedzictwo kulturowe pozwalają wspólnocie narodowej trwać przez wieki – powiedział prezydent Karol Nawrocki podczas finału Narodowego Czytania „Dziadów”. Ogłosił też, że w przyszłym roku Polacy będą czytać „Lorda Jima” Josepha Conrada.
- Karol Nawrocki podkreślił znaczenie „Dziadów” Adama Mickiewicza dla polskiej tożsamości i narodowego imaginarium.
- W tegorocznej edycji akcji uczestniczyli także artyści z Białorusi i Litwy, a fragmenty dramatu czytał m.in. prezydent Litwy Gitanas Nauseda.
- W 2026 r. lekturą Narodowego Czytania będzie „Lord Jim” Josepha Conrada, znanego również jako Józef Konrad Korzeniowski.
Podczas sobotniego finału Narodowego Czytania „Dziadów” na Skwerze Adama Mickiewicza w Warszawie prezydent Karol Nawrocki mówił o roli literatury w zachowaniu narodowej tożsamości. Podkreślił, że dziedzictwo kulturowe, literatura i język polski pozwalają wspólnocie narodowej przetrwać kolejne stulecia.
– Literatura ma tę moc, że przenosi polskość przez pokolenia, przenosi polskość pomimo XIX-wiecznych zaborów czy XX-wiecznych okupacji – powiedział Nawrocki. Jak dodał, literatura pozwala również przenosić polskość ponad granicami Europy i całego świata.
Prezydent zaznaczył, że naród musi mieć możliwość wyrażania swoich emocji, lęków i pragnień. Jego zdaniem warunkiem trwania wspólnoty narodowej jest język, w którym wielcy poeci i wieszczowie tworzą swoje dzieła, a kolejne pokolenia mogą je czytać.
„Dziady” kluczowe dla polskiej tożsamości
Nawrocki zwrócił uwagę, że literatura tworzy „narodowe imaginarium”, w którym znajduje się miejsce zarówno dla przeszłości, jak i teraźniejszości oraz troski o wspólną przyszłość. Podkreślił również, że Narodowe Czytanie od 15 lat jest wydarzeniem budującym poczucie narodowej wspólnoty.
Mówiąc o tegorocznej lekturze, prezydent zaznaczył, że nie ma polskiej literatury bez Adama Mickiewicza. Nazwał go fundamentalną i kluczową postacią dla zrozumienia polskiej duszy oraz narodowej tożsamości.
Według Nawrockiego Mickiewicz jako jedyny autor potrafił w „Dziadach” połączyć głęboką tradycję ludową, metafizykę i psychologię z aktualnym również dziś pragnieniem wolności. W dramacie znalazły się także – jak wskazał prezydent – mesjanistyczne, polityczne i narodowe dążenia Polaków.
„Lord Jim” lekturą przyszłorocznej edycji
Prezydent podkreślił, że w tegoroczną akcję włączyli się również artyści z Białorusi i Litwy. Podziękował prezydentowi Litwy Gitanasowi Nausedzie za przyjęcie zaproszenia do wspólnego odczytania fragmentów „Dziadów”.
Nawrocki ogłosił jednocześnie, że w przyszłym roku podczas Narodowego Czytania będzie można usłyszeć „Lorda Jima” Josepha Conrada, czyli Józefa Konrada Korzeniowskiego. Prezydent zaznaczył, że choć autor nie tworzył w języku polskim, stworzył bohaterów, których można uznać za głęboko związanych z polską kulturą, i wspierał polskie dążenia niepodległościowe.
– W związku z tym, że tak wiele ducha polskiego dał do literatury międzynarodowej, w przyszłym roku uczcimy Józefa Konrada Korzeniowskiego i będziemy czytać „Lorda Jima” – powiedział Nawrocki.
Pierwsza dama Marta Nawrocka poinformowała, że „Dziady” są w ramach tegorocznej edycji czytane w całej Polsce oraz w ponad 40 krajach na świecie. Jak podkreśliła, dzięki polskiej literaturze Polacy mogą być ze sobą blisko niezależnie od miejsca zamieszkania. Nazwała „Dziady” „lekturą lektur”, łączącą głęboką ludową moralność z obrazem Polski pod zaborami.
W tegorocznej edycji dramatu Mickiewicza uczestniczyli m.in. Valdas Bagdonas, Aleksander Buchowiecki, Dariusz Jakubowski, Krzysztof Kumor, Krzysztof Kuśmider, Ignacy Martusewicz, Andrzej Mastalarz, Małgorzata Nowińska, Tomasz Obiński, Marcin Przybylski, Aleksiej Saprykin, Bazhena Shamovich, Adam Strug, Agnieszka Warchulska i Piotr Zapert.
Narodowe Czytanie zostało zainaugurowane w 2012 r. Pierwszą lekturą akcji był „Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza. Od tego czasu wydarzenie stało się ogólnopolską inicjatywą promującą polską literaturę i czytelnictwo.