
Dwie rakiety i dron odrzutowy naruszyły polską przestrzeń powietrzną podczas rosyjskiego ataku na Ukrainę. Trzy obiekty spadły na terytorium Polski. Incydent wywołał poważne pytania o skuteczność obrony powietrznej i gotowość państwa na kolejne zdarzenia. Gen. Roman Polko mówi o ataku na Polskę i potrzebie pilnego wzmocnienia systemu antydronowego. Jeszcze ostrzej ocenia sytuację gen. Leon Komornicki mówi o „kompromitacji państwa i wojska”.
- Podczas rosyjskiego ataku na Ukrainę trzy obiekty naruszyły polską przestrzeń powietrzną. Według ustaleń wojska były to dwie rakiety i dron odrzutowy.
- Gen. Roman Polko uważa, że nie należy mówić jedynie o prowokacji. „To tak naprawdę atak znów na terytorium Polski” – ocenia.
- Gen. Leon Komornicki zarzuca państwu i wojsku brak skuteczności. Jego zdaniem obiekty powinny zostać zestrzelone, zanim dotarły nad polskie terytorium. – Zadania w zakresie obrony powietrznej jest kluczowe dzisiaj, we współczesnej wojnie – mówi.
- Obaj generałowie wskazują na konieczność wzmocnienia obrony powietrznej. Polko podnosi również problem nieskutecznego systemu alarmowania ludności.
W nocy z czwartku na piątek, podczas zmasowanego rosyjskiego ataku na Ukrainę, doszło do naruszenia polskiej przestrzeni powietrznej. Jak przekazało wojsko, bezpośrednio przy granicy z Polską znajdowało się 11 obiektów, które mogły wlecieć na nasze terytorium. Trzy z nich przekroczyły granicę. Dwie rakiety i dron spadły w okolicach Nowego Lipowca, Rudnika nad Sanem i Mołodycza. W wyniku zdarzeń nikt nie ucierpiał, nie odnotowano też zniszczeń infrastruktury krytycznej.
Premier Donald Tusk ocenił, że nie był to przypadek. – Wszystko wskazuje na to, że mamy do czynienia z intencjonalną prowokacją rosyjską – powiedział. Zwrócił uwagę na bliskość miejsc, w których odbywają się ćwiczenia wojsk państw wspierających Ukrainę. Władysław Kosiniak-Kamysz również mówił o kolejnej prowokacji Federacji Rosyjskiej.
Dwie rakiety i dron wleciały do Polski. Wicepremier podał szczegóły
Polko: Nie prowokacja, a atak
Gen. Roman Polko idzie w swojej ocenie dalej. Były dowódca GROM uważa, że rosyjskie działania należy traktować jako coś więcej. – Nie mam najmniejszych wątpliwości, że jest to rosyjska prowokacja. Właściwie nie prowokacja, tylko tak naprawdę znów atak na terytorium Polski – stwierdził.
Generał zwraca przy tym uwagę na polityczny kontekst zdarzenia. Krytykuje Donalda Trumpa za przywracanie Władimira Putina do międzynarodowej gry i nazywanie go przyjacielem. – Ten jego przyjaciel atakuje nie tylko Ukrainę, ale atakuje Polskę – podkreśla. W ocenie Polko rosyjski przywódca wykorzystuje gotowość Zachodu do rozmów, a jednocześnie kontynuuje działania zbrojne.
Gen. Komornicki: Przerażające nieudacznictwo
Jeszcze ostrzejszą diagnozę przedstawia gen. Leon Komornicki. Jego zdaniem piątkowe wydarzenia obnażyły słabość polskiego systemu obrony i niedostateczne zaangażowanie NATO w ochronę wschodniej flanki. – Kompromitacja państwa i kompromitacja wojska i tego wszystkiego, co związane jest z bezpieczeństwem i obronnością – ocenił.
Komornicki przekonuje, że w obecnych konfliktach kluczowe znaczenie ma obrona powietrzna. Rakiety, samoloty i masowo wykorzystywane drony mogą – jak mówi – sparaliżować potencjał obronny państwa, a nawet zastępować siłę tradycyjnych formacji lądowych. Dlatego nie rozumie, dlaczego obiekty zmierzające w kierunku Polski nie zostały zneutralizowane.
– Nie poradziliśmy sobie. Gdzie powinny te rakiety i ten dron być zestrzelony? Niezwłocznie w momencie, kiedy przekracza granicę państwa – stwierdził. Generał uważa, że Polska powinna zabiegać o odpowiednie zabezpieczenie przestrzeni powietrznej wspólnie z NATO i Ukrainą. Zastrzega przy tym, że nie chodzi o podejmowanie działań na terytorium Rosji, lecz o skuteczne zwalczanie obiektów zagrażających Polsce.
Pierwsza taka decyzja. Ewakuowano wieżę kontroli lotów na Jasionce
Dowódca operacyjny gen. Ireneusz Nowak informował, że szwedzcy piloci próbowali przechwycić pocisk, ale nie byli w stanie jednoznacznie go zidentyfikować z powodu warunków atmosferycznych. – Jeżeli pan generał Nowak czyta z kartki jako dowódca operacyjny, to jest po prostu nieudacznictwo, to jest po prostu przerażające nieudacznictwo. Z kartki czyta sytuację powietrzną i tutaj w tym czytaniu definiuje swoją bezradność – mówi wojskowy.
Gen. Komornicki kwestionuje jednak samo przygotowanie systemu do takiego zagrożenia. Wskazuje na wcześniejsze rozmieszczenie i późniejsze wycofanie części zestawów obrony powietrznej, w tym systemu średniego zasięgu oraz baterii Patriot. Generał zwraca również uwagę na znaczenie lotniska w Jasionce i bliskość poligonu w Nowej Dębie, gdzie odbywają się ćwiczenia wojsk państw wspierających Ukrainę.
Kolejny problem, który podnosi, dotyczy rozmieszczenia polskiego lotnictwa. Komornicki postuluje przygotowanie dodatkowych lotnisk, z których mogłyby operować dyżurne pary myśliwców. Wymienia m.in. Mińsk Mazowiecki i Białą Podlaską. Chodzi o skrócenie czasu reakcji i ograniczenie konieczności startowania maszyn z odległych baz.
– Dlaczego nie ma lotnisk podskokowych, gdzie pary dyżurne powinny stacjonować, na przykład w Mińsku czy w Białej Podlaskiej, tu za Wisłą, żeby mieć bardzo szybki, krótki dolot, żeby zużywać mniejsze resursy? Dlaczego się nie wykonuje żadnych prac, żeby przygotować te lotniska po lądowaniu startu tych samolotów? – pyta gen. Komornicki.
Nie tylko rakiety. Gen. Polko krytykuje system alarmowania
Gen. Polko zwraca uwagę, że obrona państwa nie kończy się na wykrywaniu i zwalczaniu zagrożeń z powietrza. Równie ważne jest przygotowanie ludności na sytuacje kryzysowe. Były dowódca Grom krytycznie ocenia obecny system alarmowania, w którym syrenom nie zawsze towarzyszą jasne instrukcje dla mieszkańców.
– Syrena alarmowa, za którą nie idą konkretne komunikaty, informacje, powoduje więcej strachu i buduje znieczulenie, a nie buduje odporność – mówi.
Jak podkreśla, samo uruchomienie alarmu nie rozwiązuje problemu. Obywatele powinni wiedzieć, czy mają pozostać w domach, udać się do schronienia, przerwać pracę albo zamknąć szkoły. Potrzebne są także czytelne zasady dla pracodawców i instytucji publicznych. Generał zwraca uwagę, że nieprzemyślane alarmowanie może powodować poważne konsekwencje dla codziennego życia i gospodarki.
– Trzeba zastanowić się, jaki ma być próg odporności ludzi – kiedy włączamy syreny czy nie i też trzeba oczywiście podawać informację, co nam naprawdę zagraża – podkreśla. Jego zdaniem Polska powinna szybciej rozwijać narzędzia komunikacji kryzysowej, w tym aplikacje informujące o zagrożeniach. Jako przykład wskazuje Ukrainę, która od początku wojny rozwija rozwiązania tego rodzaju.
„Nasza bezradność prowokuje Rosję”
Obaj generałowie wskazują na potrzebę szybkiego wzmocnienia zdolności obronnych. Polko postuluje przyspieszenie programu antydronowego SAN, a także pozyskanie dodatkowych sensorów i efektorów – również z zasobów innych państw NATO. Chodzi o to, by wschodnia i północno-wschodnia flanka Sojuszu była lepiej chroniona.
Komornicki ostrzega natomiast, że brak skutecznej reakcji może zachęcać Moskwę do kolejnych prób. – Nasza bezradność, nieskuteczność w zwalczaniu rakiet i dronów latających w naszą przestrzeń, one właśnie stanowią prowokację, prowokują Rosję, żeby eskalować – ocenia.
Piątkowy incydent nie przyniósł ofiar ani strat w infrastrukturze. Nie oznacza to jednak, że można go traktować jako niegroźny epizod. Trzy obiekty przekroczyły granicę państwa, a pytania o skuteczność obrony powietrznej, współpracę sojuszniczą i przygotowanie ludności cywilnej pozostają aktualne.

