Główny Urząd Statystyczny (GUS) podał ostateczne dane o inflacji za marzec. Potwierdzają one dynamiczne przyspieszenie tempa wzrostu cen w porównaniu z lutym oraz wcześniejsze, wstępne dane GUS. Marcowa inflacja wyniosła 3,0 proc. w ujęciu rok do roku i była w głównej mierze napędzana wzrostem cen paliw. W ujęciu miesiąc do miesiąca, ceny konsumenckie w marcu wzrosły o 1,1 proc. – w tym przypadku GUS dokonał rewizji szybkiego szacunku, który wskazywał na wzrost w tempie 1,0 proc.
- GUS podał ostateczne dane o inflacji w marcu. Potwierdził się wstępny szacunek tempa wzrostu cen w ujęciu rocznym, za to dane o wzroście cen w ujęciu miesięcznym zostały zrewidowane w górę.
- Marcowe przyspieszenie inflacji to efekt wojny na Bliskim Wschodzie. Wyższe ceny ropy naftowej przełożyły się na ceny paliw, które „ciągnęły” inflację w górę.
- Jak będzie kształtować się inflacja w kolejnych miesiącach? Kluczowym czynnikiem jest tutaj rozwój sytuacji w Zatoce Perskiej i to, czy rozejm na linii USA-Iran przerodzi się w trwały pokój.
Przypomnijmy, że w lutym inflacja w ujęciu rocznym wyniosła 2,1 proc. Marcowe tempo wzrostu cen konsumenckich w Polsce jest najszybsze od lipca 2025 r.
Nasilenie presji inflacyjnej w marcu to efekt wojny na Bliskim Wschodzie i związanej z działaniami militarnymi blokady Cieśniny Ormuz, kluczowej arterii dla transportu ropy naftowej i gazu ziemnego. Spowodowała ona wzrost notowań tych surowców, co przełożyło się na wzrost cen paliw.
Depresja amerykańskiego konsumenta. Tak źle jeszcze nie było
Według ostatecznych danych GUS, w marcu ceny usług wzrosły w Polsce o 5,0 proc. w ujęciu rok do roku, a ceny towarów – o 2,2 proc. rok do roku (w ujęciu miesięcznym, wzrost cen usług charakteryzował się mniejszą dynamiką i wyniósł 0,2 proc., a towarów – 1,4 proc.).
Inflacja w marcu. Jak drożały towary i usługi?
GUS podał także szczegółowe informacje na temat tego, jak kształtowała się dynamika wzrostu cen w poszczególnych kategoriach koszyka konsumenckiego.
Dane pokazują, że żywność i napoje bezalkoholowe w marcu zdrożały o 2,1 proc. w porównaniu z marcem 2025 r., zaś w porównaniu z lutym br. ceny w tej kategorii nie zmieniły się.
Uwagę zwraca dynamika wzrostu cen w kategorii „transport”, na którą miały wpływ ceny paliw. Tu inflacja w ujęciu rocznym wyniosła 3,1 proc., a w ujęciu miesięcznym – 8,2 proc. Była to najwyższy miesięczny wzrost, jeśli chodzi o szerokie kategorie uwzględniane przez GUS. Same paliwa, jak podają ekonomiści PKO BP, zdrożały w marcu o 15,4 proc. w porównaniu z lutym.
Jeśli chodzi o wzrost cen w ujęciu rocznym, to najmocniej w marcu poszły w górę ceny wyrobów tytoniowych i napojów alkoholowych (o 6,7 proc.). Drugie miejsce pod tym względem przypadło kategorii „edukacja” – tu ceny poszły w górę o 6 proc. Na trzecim miejscu pod względem rocznej dynamiki wzrostu cen znalazła się kategoria „rekreacja, sport i kultura” (5,1 proc.).
Nominacje oficerskie w ABW. Prezydent podjął decyzję
W ujęciu rocznym w marcu spadły natomiast ceny odzieży i obuwia (o 3,2 proc.), ceny w kategorii „wyposażenie mieszkania i prowadzenie gospodarstwa domowego” (o 1,6 proc.), a także ceny ubezpieczeń i usług finansowych (o 0,1 proc.).
Ekonomiści ING Banku Śląskiego, komentując dane o inflacji w serwisie X, zwracają też uwagę na wyraźny wzrost cen usług turystycznych. Jak wskazują, to także ma związek z drożejącymi paliwami.
Jaka inflacja w kolejnych miesiącach? Rozmowy pokojowe USA-Iran dają nadzieję
W prognozach ekonomistów dotyczących inflacji w kolejnych miesiącach jak mantra powtarza się stwierdzenie, że kluczowy jest tutaj rozwój wypadków na Bliskim Wschodzie. Gdyby Cieśnina Ormuz została na dobre odblokowana, a transport surowców energetycznych przez tę arterię wrócił do normy (przed wojną przepływało tamtędy ok. 20 proc. światowej ropy i gazu), wygasłby tzw. szok podażowy, czyli zakłócenie w dostępności tych surowców, które przełożyło się na dynamiczny wzrost ich cen.
Obecnie, jak donoszą zagraniczne agencje informacyjne (m.in. Associated Press), trwają rozmowy na temat drugiej rundy negocjacji między Waszyngtonem a Teheranem przed wygaśnięciem rozejmu (upływa on w przyszłym tygodniu). Miejscem rozmów może być ponownie stolica Pakistanu, Islamabad (to tam odbywała się pierwsza tura negocjacji), albo szwajcarska Genewa.
Pakiet CPN powinien działać hamująco na inflację w Polsce
Inflację w Polsce powinien też trzymać do pewnego stopnia w ryzach rządowy pakiet CPN („Ceny Paliwa Niżej”). „ Dzięki wprowadzeniu programu CPN w kwietniu możliwy będzie niewielki spadek inflacji – jeśli ceny paliw nie wzrosną w dalszej części miesiąca” – wskazali we wpisie na platformie X ekonomiści PKO BP.
Obecnie rozporządzenie obniżające VAT na paliwo z 23 proc. do 8 proc. obowiązuje do 30 kwietnia, zaś rozporządzenie obniżające akcyzę – do 15 kwietnia. Ponadto resort energii codziennie w dni robocze publikuje obwieszczenie ws. maksymalnych cen paliw na stacjach benzynowych w Polsce.
W środę 15 kwietnia minister energii, Miłosz Motyka, zapowiedział na antenie Programu Trzeciego Polskiego Radia, że rząd zacznie myśleć o wygaszaniu „tarcz paliwowych” dopiero wówczas, kiedy hurtowe ceny benzyny i oleju napędowego wrócą w okolice poziomów sprzed konfliktu na Bliskim Wschodzie.