Pieniądze, które miały pochodzić z załatania luki VAT nie spowodują znaczącej redukcji deficytu budżetowego – twierdzi „Rzeczpospolita” powołując się na raport Instytutu Finansów Publicznych. Z dokumentu wynika, że nawet rekordowe zmniejszenie „szarej strefy” w podatkach nie uratuje finansów państwa.

- Według raportu pt. Luka VAT w Polsce 2000–2025: przyczyny, działania i efekty", do którego dotarła „Rzeczpospolita, wielka luka VAT w Polsce to mit.
- Na koniec 2025 r. – według autorów raportu – luka VAT wynosiła 6,9 proc. potencjalnych wpływów wobec 10,9 proc. na koniec 2024 r.
- Raport jest publikacją Instytutu Finansów Publicznych przygotowaną we współpracy z Fundacją Przyjazny Kraj.
Według raportu, wielka luka VAT w Polsce to mit. Jak podają autorzy dokumentu, na koniec 2025 r. wynosiła ona 6,9 proc. potencjalnych wpływów, czyli 0,6 proc. PKB wobec 10,9 proc. na koniec 2024 r. – Im niższa luka, tym mniejsza przestrzeń dla dalszego jej domykania i „zysków” budżetu – powiedział „Rzeczpospolitej” Ludwik Kotecki, członek RPP, jeden z autorów raportu.
Raport: luka VAT to mit
Z oficjalnych raportów RPP wynika, że w 2023 roku luka VAT wynosiła 13,5%. Ubiegłoroczne szacunki wskazują na zmniejszenie się dziury podatkowej w Polsce w 2024 r. do 10,9%.
Wojna na Bliskim Wschodzie. Śledź naszą RELACJĘ NA ŻYWO
Jak podają autorzy zestawienia, dalsza redukcja polskiej luki VAT do 6,5 proc. potencjalnych wpływów, czyli do poziomu historycznie najniższej mediany luki w UE, przyniosłaby co najwyżej 0,04 proc. PKB dodatkowych dochodów, czyli około 1,5 mld zł - podaje „Rz”.
Nawrocki z alternatywą dla SAFE. Gen. Andrzejczak: Bez znaczenia, skąd będą te pieniądze
– Nasza analiza pokazuje, że państwo nie może liczyć na to, iż z likwidacji luki VAT osiągnie nadzwyczajne dochody – komentuje dla „Rzeczpospolitej” Konrad Walczyk, ekspert IFP, wicedyrektor Instytutu Rozwoju Gospodarczego SGH, współautor raportu.
- Luka VAT to nie tylko wynik działalności przestępczej, oszustw podatkowych, wyłudzeń czy istnienia tzw. „czarnej strefy”. – Jest ona skutkiem unikania podatku, które jest działaniem zgodnym z literą prawa, błędów popełnianych przez podatników, ich upadłości, opóźnień w płatności podatku czy uchylania się od niego w różnych formach, np. poprzez ukrywanie części lub całości przychodów – zaznacza w „Rz” Konrad Walczyk i dodaje: – Nawet najbardziej sprawna administracja nie wyeliminuje tych zjawisk całkowicie.
Ludwik Kotecki wskazuje w „Rz” na kolejny ważny wniosek z badań, tj. obalenie mitu, jakoby luka VAT była odporna na czynniki gospodarcze. Rośnie w fazach spowolnienia i kryzysu (tak było np. po 2008 r.), a spada w okresach dobrej koniunktury. Silny spadek luki VAT w 2024 r. i kontynuacja tego trendu w 2025 r. są powiązane właśnie z mocniejszym wzrostem PKB (odpowiednio 3 proc. i 3,6 proc.). Prognozy na 2026 r. mówią o nawet 4 proc. wzroście PKB, co będzie sprzyjać dalszemu obniżeniu luki.