Trwa próba naprawy relacji z Ukrainą, po wybuchu skandalu wywołanego nadaniem ukraińskiej jednostce wojskowej imienia „Bohaterów UPA”. Prezydent Nawrocki uznał, że w związku z tym należy pozbawić Wołodymyra Zełenskiego Orderu Orła Białego, w poniedziałek ma w tej sprawie zebrać się kapituła odznaczenia. Tymczasem w Polsce trwa wizyta szefa kancelarii prezydenta Ukrainy Kyryła Budanowa. Cel? Znalezienie rozwiązania sytuacji.
- W ubiegłym tygodniu prezydent Ukrainy nadał jednej z jednostek Sił Zbrojnych swego kraju imię „Bohaterów UPA”.
- Karol Nawrocki w reakcji na decyzję Zełenskiego, zaproponował, by 8 czerwca na posiedzeniu Kapituły Orderu Orła Białego, jednym z punktów było odebranie Zełenskiemu tego orderu.
- W tej sprawie do Warszawy przybył Kirył Budanow. Spotyka się z przedstawicielami polskiego rządu, ma też odbyć rozmowę z szefem prezydenckiego Biura Polityki Międzynarodowej Marcinem Przydaczem.
W sobotę przed południem z szefem kancelarii prezydenta Ukrainy Kyryłem Budanowem ma spotkać się wicepremier, minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz.
Szef MON o skandalu z UPA
Wcześniej szef MON zaapelował do władz Ukrainy o ponowne rozważenie decyzji o nadaniu jednej z ukraińskich jednostek wojskowych imienia bohaterów UPA. Jak podkreślił, w wystąpieniu przesłanym ukraińskim mediom, państwowa gloryfikacja UPA jest dla Polaków „nie do przyjęcia”. Szef MON podkreślił, że decyzja Zełenskiego szkodzi „nie tylko relacjom polsko-ukraińskim, ale szkodzi także samej Ukrainie”.
– Dlatego apeluję do władz Ukrainy o ponowne rozważenie tej decyzji i znalezienie takiej formy uhonorowania współczesnych ukraińskich żołnierzy, która nie będzie raniła pamięci polskich ofiar – stwierdził.
Człowiek Zełenskiego w Warszawie
W piątek Budanow odbył spotkania z ministrem koordynatorem służb specjalnych Tomaszem Siemoniakiem oraz wiceministrem spraw zagranicznych Marcinem Bosackim.
Według rzecznika resortu dyplomacji Macieja Wewióra, głównym tematem rozmowy Bosackiego i Budanowa była kwestia nadania jednej z ukraińskich jednostek wojskowych nazwy odwołującej się do „bohaterów UPA” oraz ukraińskie propozycje rozwiązania tej sytuacji.
– Wiceminister Bosacki przedstawił polskie stanowisko, podkreślając, że decyzja prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego wywołała ból i oburzenie w społeczeństwie polskim, które wspiera broniącą się Ukrainę od początku rosyjskiej agresji. Zaznaczył, że wzajemne relacje muszą być budowane na podstawie prawdy historycznej, szacunku dla ofiar i dialogu - przekazał rzecznik MSZ.
Niedawno prezydent Ukrainy nadał jednej z jednostek Sił Zbrojnych swego kraju imię „Bohaterów UPA”. Jak wskazał, uczynił to „w celu przywrócenia historycznych tradycji narodowego wojska oraz uwzględniając wzorowe wykonywanie powierzonych zadań podczas obrony integralności terytorialnej i niepodległości Ukrainy”.
Decyzja spotkała się z krytyczną reakcją polskich polityków. Prezydent Karol Nawrocki podkreślił, że jest oburzony. Stwierdził, że decyzja prezydenta Ukrainy dostarcza „najlepszego materiału i wiele tlenu rosyjskiej propagandzie”. Zapowiedział też, że w poniedziałek, 8 czerwca, odbędzie się posiedzenie Kapituły Orderu Orła Białego i zaproponował, aby jednym z punktów było odebranie prezydentowi Zełenskiemu Orderu Orła Białego.
Zełenski został odznaczony Orderem Orła Białego w kwietniu 2023 r. przez ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudę „w uznaniu znamienitych zasług w pogłębianiu przyjaznych i wszechstronnych stosunków między Polską a Ukrainą, za rozwijanie współpracy na rzecz demokracji, pokoju i bezpieczeństwa w Europie oraz niezłomność w obronie niezbywalnych praw człowieka”.
W czwartek Instytut Pamięci Narodowej otrzymał potwierdzenie, że Ministerstwo Kultury Ukrainy wydało zgodę na przeprowadzenie prac ekshumacyjnych w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej w powiecie lubomelskim na Wołyniu. W piątek IPN poinformował natomiast, że wraz z wydaniem tego zezwolenia, ukraińskie ministerstwo kultury wydało też zgodę na przeprowadzenie ekshumacji na terenie dawnej miejscowości Hołosko Wielkie (obecnie ul. Warszawska we Lwowie). Ta decyzja umożliwia polskim badaczom dokończenie prac związanych z odnalezieniem i pochowaniem szczątków żołnierzy Wojska Polskiego, poległych we wrześniu 1939 r. w obronie Lwowa.