Prezydent Karol Nawrocki podjął decyzje w sprawie ośmiu ustaw, podpisał pięć dokumentów a dwa inne projekty zawetował. Przepisy o podatku akcyzowym trafią natomiast do Trybunału Konstytucyjnego.
- Prezydent Karol Nawrocki ogłosił weto wobec dwóch ustaw. Ponadto skierował nowelizację ustawy o podatku akcyzowym do Trybunału Konstytucyjnego.
- Zablokowane przepisy oświatowe zakładały powołanie Krajowego Rzecznika Praw Uczniowskich i mogły kosztować kilka milionów złotych rocznie. Zdaniem prezydenta doprowadziłyby one do ideologizacji szkół.
- Druga zawetowana ustawa dotyczyła ograniczenia zanieczyszczeń przez statki i została uznana za element Zielonego Ładu. Karol Nawrocki zapowiedział w związku z tym ponowny wniosek o referendum.
Pierwsze z ogłoszonych wet dotyczy tzw. ustawy o prawach i obowiązkach ucznia, która modyfikowała Prawo oświatowe i zakładała powołanie instytucji Krajowego Rzecznika Praw Uczniowskich oraz jego struktur regionalnych. Przepisy te miały wejść w życie 1 września 2026 r.
Prezydent argumentował, że nowela prowadzi do wzrostu biurokracji i ideologizacji. Wskazał, że w dobie kryzysu kadrowego wydawanie kilku milionów złotych rocznie na dublowanie urzędów to niegospodarność. – Polska szkoła potrzebuje dziś przede wszystkim stabilności, dobrego poziomu nauczania, budowy autorytetu nauczyciela, a nie rozwiązań, które każdą decyzję wychowawczą mogą zamienić w przedmiot formalnego sporu – podkreślił Karol Nawrocki.
Przeciwko ustawie oświatowej protestowały wcześniej nauczycielskie związki zawodowe. Związek Nauczycielstwa Polskiego oceniał, że nowa instytucja rzecznika „budzi głębokie zaniepokojenie i sprzeciw środowiska nauczycielskiego oraz związków zawodowych”. Z kolei Krajowa Sekcja Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” wskazywała, że projekt „dubluje kompetencje Rzecznika Praw Dziecka, kuratoriów oświaty oraz dyrektorów szkół”.
Czytaj też: Prawo donosu? „Rzecznik praw uczniowskich wprowadzi do szkoły atmosferę strachu”
Innego zdania była ministra edukacji Barbara Nowacka, według której ustawa „w nikogo nie uderza” i stanowi element edukacji obywatelskiej.
Nie tylko prawa ucznia. Kolejna ustawa zawetowana
Drugie weto prezydenta zablokowało ustawę o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki, przygotowaną przez resort infrastruktury. Miała ona zobowiązać armatorów do ograniczania zanieczyszczeń oraz monitorowania paliw odnawialnych, wprowadzając jednocześnie kary finansowe.
Karol Nawrocki ocenił, że regulacje te oznaczają wdrażanie założeń Zielonego Ładu, co uderzy w polską gospodarkę i osłabi pozycję krajowych portów. – Mówię jasno: trzeba powstrzymać Zielony Ład. Chcę, aby w tym temacie wypowiedzieli się Polacy – oświadczył prezydent, zapowiadając ponowne złożenie wniosku o ogólnokrajowe referendum.
Karol Nawrocki skierował również do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli prewencyjnej nowelizację ustawy o podatku akcyzowym. Przepisy te miały objąć akcyzą w wysokości 40 zł za sztukę e-papierosy działające na zasadzie indukcji elektromagnetycznej. Głównym powodem wniosku do Trybunału Konstytucyjnego były zastrzeżenia dotyczące krótkiego okresu vacatio legis.
Czytaj też: Ministerstwo rodziny żąda wyjaśnień od podejrzanej fundacji, a sąd nakłada grzywnę
Prezydent skrytykował fakt, że Ministerstwo Finansów opublikowało kolejny projekt zmian w przepisach zaledwie dwa dni przed uchwaleniem badanej noweli przez Sejm. – Oznacza to, że przekazano mi do podpisu przepisy, które za kilka miesięcy sam rząd chce ponownie zmienić. Czy można to nazwać inaczej niż właśnie legislacyjny chaos? – argumentował.
Jednocześnie prezydent podpisał pięć aktów prawnych, w tym ustawę deregulacyjną w zakresie energetyki. Przewiduje ona uproszczenie rachunków za energię elektryczną dla gospodarstw domowych, ułatwienia w rozliczeniach ciepła dla przemysłu oraz wprowadzenie elektronicznej korespondencji jako formy domyślnej. Podpisane zostały także ustawy dotyczące związku metropolitalnego w województwie pomorskim, zmian w Kodeksie postępowania karnego oraz nowelizacja Prawa oświatowego.