Czy policjanci nas wkurzają? Tak. Kto lubi dostawać mandaty? Czy zdarzają się wśród nich osoby skorumpowane? Tak, jak w wielu zawodach, w których mamy do czynienia z jakąś formą władzy. Czy nadużywają tej władzy? Niestety tak, co wielokrotnie kończyło się tragicznie i co wychodziło na jaw dzięki mediom. Czy policja popełnia błędy? Owszem, ale kto ich nie popełnia? Czy różne rządy ulegają pokusie wykorzystania policji do własnych celów? Tak, wszyscy mamy tego świadomość.
Jedno wielkie „ale”: policja jest ważnym elementem bezpieczeństwa państwa, a policjanci na co dzień narażają swoje życie, żeby obywatele mogli żyć w spokoju. 7 listopada w Krakowie dostaliśmy tego najlepszy dowód, a Artur Morański i Jakub Kulik na zawsze zapiszą się w historii Krakowa i Polski.
Hasło „Murem za polskim mundurem” nie może być elementem politycznych rozgrywek. Bo jeśli ktoś woła „Murem za polskim mundurem”, by potem zwyzywać policjanta na służbie, daje świadectwo, że nigdy tego szacunku do mundurowych nie miał.
Obecny stan braku szacunku do polskiego munduru kształtuje się następująco. To cytaty z października i początku listopada związane z obecnością policji przed gmachem Trybunału Konstytucyjnego.
Robert Bąkiewicz, lider Ruchu Obrony Granic:
„Dzisiaj pod Trybunałem Konstytucyjnym policja okryła się hańbą, torując drogę bezprawiu Tuska i Czarzastego. W takich momentach nie ma wymówki »ja tylko wykonywałem rozkazy«. Przyzwoitość i prawo wymagają odmowy udziału w politycznym zamachu na instytucje państwa. Każdy funkcjonariusz odpowiada za swoje czyny.”
Jacek Ozdoba, europoseł Prawa i Sprawiedliwości:
„Rozliczenia muszą pójść absolutnie do spodu. Nikt, kto świadomie brał udział w łamaniu porządku konstytucyjnego, nie może liczyć na bezkarność. Ważnym elementem skazania osób za zamach stanu będzie rozliczenie funkcjonariuszy, którzy biorą w nim udział. Nie ma tu żadnych wątpliwości: nawet ci z najniższego szczebla poniosą odpowiedzialność karną”.
I dalej pisze Jacek Ozdoba: „Są świadomi, że łamane jest prawo i że uczestniczą w zamachu stanu – niezależnie od tego, jakie polecenia służbowe im wydano. Mieli obowiązek odmówić wykonania nielegalnego rozkazu. Są funkcjonariuszami, ludźmi, którzy powinni stać na straży bezpieczeństwa Rzeczypospolitej, a nie ślepymi wykonawcami woli przełożonych. Zasłanianie się tym, że »tak kazał szef«, nie stanowi żadnego usprawiedliwienia”.
Gdy Patryk Słowik z portalu Zero.pl zwrócił uwagę, że zastraszenie młodych policjantów i policjantek to nienajlepszy pomysł, a w ramach riposty pojawi się argument, że hitlerowcy też tylko wykonywali rozkazy, zareagował Dariusz Matecki.
Poseł PiS nie użył argumentu ad Hitlerum. Wybrał porównanie do stanu wojennego.
Spytał: „Milicja, która wprowadzała stan wojenny i internowała Solidarność w 1981 r. też zachowywała się profesjonalnie, bo dzielnie rozkazy wykonywali?”.
Przykłady można mnożyć. Dość wspomnieć o dziennikarzach Republiki, którzy policjantów stojących przed TK nazywali „kierwysynami”. Po zamachu w Krakowie Republika grzmiała, że zamiast na krakowskim Rynku policjanci z Krakowa byli w Warszawie. Zamiast stać przed TK, mieli strzelać się z Michałem O. Tak, te „kierwysyny” nagle okazali się policjantami, którzy mieli bronić obywateli przed szaleńcem.
Niewybredne słowa w kierunku policjantów to nie znak obecnych czasów. Niechlubne przypadki daje nam historia. Po prostu aktualnie kto inny ma pretensje do rządzących i kolportuje je za pośrednictwem policji.
Gdy w latach 2020-2021 przez Polskę przechodziły Strajki Kobiet, popularnym hasłem kierowanym w stronę policjantów było: „Zdejmij mundur, przeproś matkę”.
Bywało też ostrzej. W Krakowie na jednej z demonstracji, którą akurat relacjonowałem, Marta Lempart, inicjatorka i jedna z organizatorek Ogólnopolskiego Strajku Kobiet, o policjantach mówiła per „ku*wy”. „Nie wiedziałam, że to są ku*wy bez honoru” – stwierdziła w pewnym momencie.
Może Cię także zainteresować: ABW przewidziała atak podobny do zamachu w Krakowie. Były wytyczne
Wówczas oburzyła się prawa strona.
Patryk Jaki, europoseł PiS, zaprotestował: „Wojsko Polskie to nie »psy« a Policja to nie »kur..y« . To ludzie, którym należy się szacunek, bo ciężko pracują na nasze bezpieczeństwo”.
Rozumiem specyfikę demonstracji, rozumiem, że to są emocje, które czasem biorą górę. Jednak czym innym są niewybredne hasła wznoszone podczas protestów, a czym innym postulaty polityków, dziennikarzy czy aktywistów.
Rację ma bowiem Dariusz Matecki (wiem, co piszę), który kilka miesięcy temu, we wrześniu, zaapelował: „Polski mundur wymaga bezwzględnego szacunku i pełnego wsparcia państwa!”.
Panie pośle, tylko „bezwzględny” oznacza „bezwarunkowy”, „absolutny”, a nie jak nam akurat wygodnie i co akurat politycznego jest do ugrania.
Bo to nie jest policja Donalda Tuska lub Jarosława Kaczyńskiego, Marcina Kierwińskiego lub Mariusza Kamińskiego. Jakkolwiek to górnolotnie zabrzmi, policja jest jedna – polska.
Policja i inne służby. Opadają bowiem ręce, gdy 11 listopada prezydent RP wręczał nominacje funkcjonariuszom Krajowej Administracji Skarbowej, a tłum w centrum Warszawy wrzeszczał: „Precz z komuną”.
Dlatego co krok państwo musi walczyć o szacunek dla funkcjonariuszy. Warunkiem szacunku społeczeństwa do mundurowych jest jednak szacunek państwa do mundurowych. Tu też nie może być wyjątków. W 2021 r., w trakcie kryzysu migracyjnego na granicy polsko-białoruskiej, aktor Piotr Zelt opublikował w mediach społecznościowych wpis ze zdjęciem rzeczniczki Straży Granicznej Anny Michalskiej, w którym nazwał ją „twarzą bestialskich, bandyckich standardów państwa PiS”.
W marcu 2024 r. sąd w pierwszej instancji uniewinnił aktora Piotra Zelta w procesie o zniesławienie. Sąd podkreślił prawo obywateli do krytyki i wypowiadania się w przestrzeni publicznej. Twarz bestialskich i bandyckich standardów. Ot, taka drobna krytyka.
W 2026 r. sprawa wróciła w kontekście działań prokuratury i wycofania przez nią apelacji. W rozmowie z Zero.pl minister sprawiedliwości Waldemar Żurek tłumaczył decyzję prokuratury: „Mam wielki szacunek do polskiego munduru, ale podczas kryzysu na granicy polsko-białoruskiej widziałem problem systemowy – zamiast uszczelniać granice, próbowano zrzucać winę na organizacje pozarządowe, które pomagały biednym ludziom wykorzystywanym przez organizacje terrorystyczne i reżim Łukaszenki. I w tym trudnym okresie kpt. Anna Michalska była twarzą tej złej polityki”.
Problem, z którym się mierzymy, chyba najłatwiej opisać pierwszymi słowami ministra Żurka. „Mam wielki szacunek do polskiego munduru, ale…”
Nie ma żadnego „ale”. Zarówno policja, jak i Straż Graniczna są formacjami o strukturze hierarchicznej. Ma w nich panować dyscyplina. Funkcjonariusz niższego stopnia ma słuchać rozkazów i profesjonalnie je realizować. Bez obaw o to, że za kilka lat przyjdą Matecki z Ozdobą i wydalą go ze służby. W innym przypadku będziemy kierować się w stronę anarchii.
Pozytywny przykład dał Rafał Leśkiewicz, rzecznik prezydenta, który skrytykował prezesa Republiki Tomasza Sakiewicza, który relacjonując zamach w Krakowie, mówił o uciekających policjantach.
Czytaj również: Houellebecq przed sądem. Czy za przepowiadanie pożaru można zostać uznanym za podpalacza?
Czy to oznacza, że policji nie można krytykować? Można! Można, a czasem nawet należy krytykować dowódców i ministrów odpowiedzialnych za służby. Gdy w sobotę 7 listopada słuchałem w Krakowie ministra Kierwińskiego, ze zdumieniem przyjąłem informację o skrajnie prawicowych poglądach sprawcy zamachu. To nie był czas, by takie wiadomości przekazywać, tym bardziej, że obecni na konferencji politycy nie odpowiadali na wiele pytań dziennikarzy. Politycy po prostu nie powinni kolportować niesprawdzonych informacji, mając świadomość, jak będą one rezonować w społeczeństwie.
Ta krytyka jednak nie może być skupiona na mundurowych, których na co dzień mijamy na polskich ulicach. Bo jeśli chcesz, drogi czytelniku, wyjść na demonstrację i krzyknąć: „Donald, matole, twój rząd obalą kibole”, „Nie bać Tuska” albo „Precz z Kaczorem dyktatorem”, to masz do tego prawo. I masz też mieć przekonanie, że po wykrzyczeniu wszystkich haseł wrócisz bezpiecznie do domu. Tylko wiedz, że jest to możliwe w głównej mierze dzięki pracy policji, która stoi na straży porządku.
A jak policjant prosi o wylegitymowanie, to nie znaczy, że żyjemy pod okupacją hitlerowskich Niemiec, a funkcjonariusz to gestapowiec. Grzecznie się legitymujemy, protestujemy dalej, a wielkie słowa i czyny zostawiamy na czasy, gdy odwaga będzie rzeczywiście kosztować.
