Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego już przed zamachem w Krakowie analizowała ryzyko ataków z użyciem samochodów oraz radykalizacji młodych ludzi w sieci – ustaliła Wirtualna Polska. Eksperci ostrzegali przed brakiem zabezpieczeń w centrach miast, jednak wiedza ta nie przełożyła się na działania w stolicy Małopolski.
- Eksperci ABW analizowali scenariusze ataków z użyciem samochodów jeszcze przed zamachem w Krakowie.
- Służby dostrzegały rosnące zagrożenie tzw. homegrown terrorism oraz radykalizacją pokolenia Z w sieci.
- Mimo posiadania dokładnych analiz i zorganizowania konferencji z udziałem służb w kwietniu 2026 r., wiedza nie przełożyła się na prewencję. Betonowe bariery na krakowskim Starym Mieście pojawiły się dopiero po ataku.
Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego już przed zamachem na krakowskim Starym Mieście analizowała w swoich jawnych publikacjach zagrożenie atakami z użyciem samochodów oraz radykalizacją młodych ludzi w internecie – czytamy na łamach Wirtualnej Polski.
Z analiz opublikowanych pod auspicjami ABW w najnowszym wydaniu zbioru „Terroryzm – studia, analizy, prewencja” wynika, że służby dysponowały wiedzą o nowych typach zagrożeń.
Czytaj również: Najnowsze informacje o rannych w zamachu w Krakowie. Mija tydzień od strzelaniny
„Homegrown terrorism”
Dotyczyły one nie tylko dywersji i sabotażu prowadzonych przez służby specjalne Białorusi i Rosji czy ekstremizmu politycznego, lecz także zjawiska określanego jako „homegrown terrorism”. Chodzi o zamachowców ukształtowanych w kraju, działających w pojedynkę, wyalienowanych i zradykalizowanych w środowisku cyfrowym, co czyni ich trudnymi do wykrycia.
Jeden z artykułów w magazynie ABW, zatytułowany „Ochrona przestrzeni publicznych i wydarzeń publicznych przed atakami z użyciem pojazdu – znaczenie systemów HVM i barier pojazdowych VSB w kontekście rekomendacji dla Polski”, poświęcono zabezpieczaniu miast przed zamachowcami używającymi aut.
Autor odwołał się w nim do zdarzenia z 2014 r. w Sopocie (woj. pomorskie), gdzie 32-letni kierowca czerwonej Hondy wjechał na deptak przy ul. Monte Cassino i dojechał do molo, raniąc 23 osoby. Choć sprawca był niepoczytalny i zdarzenia nie uznano za akt terrorystyczny, stanowiło ono punkt wyjścia do analiz nad ochroną centrów miast.
Samochód w roli taranu
Eksperci współpracujący z ABW ocenili prawdopodobieństwo wykorzystania samochodu jako taranu jako wysokie, choć nie przewidzieli wariantu jeszcze bardziej radykalnego, polegającego na strzelaniu z jadącego auta do przypadkowych przechodniów. W publikacji podkreślono, że brak wcześniejszych zamachów tego typu w Polsce nie powinien prowadzić do bagatelizowania problemu.
.W polskich realiach to zagadnienie (użycie auta do zamachu – red.) pozostaje nierozpoznane w wystarczającym stopniu, zarówno na poziomie organizacyjnym, jak i projektowym. Mimo niewystąpienia na terytorium Polski zamachów terrorystycznych z użyciem pojazdu, nie należy marginalizować tego zagrożenia, zwłaszcza w odniesieniu do imprez masowych i innych wydarzeń organizowanych na otwartej przestrzeni.
Fragm. artykułu z czasopisma „Terroryzm – studia, analizy, prewencja”
Kryzys więzi pokolenia Z
Drugi istotny wątek w magazynie ABW dotyczył podatności młodzieży na ekstremizm. W artykule „Młodzież a bezpieczeństwo państwa. Społeczne uwarunkowania podatności na radykalizację w świetle raportu »Diagnoza Młodzieży 2026«” przebadano pokolenie Z, czyli Polaków urodzonych w latach 1996–2012.
Do tej grupy należał 24-letni Michał Oksiński, sprawca zamachu w Krakowie.
„Nadmierne korzystanie przez młodzież ze środowiska cyfrowego, pogarszający się dobrostan psychiczny, osłabienie relacji społecznych, kryzys więzi i samotność, problemy w szkole, na rynku pracy i w usamodzielnianiu się nie mają tylko charakteru odrębnych wyzwań sektorowych. Tworzą one układ czynników ryzyka, który może prowadzić do wykluczenia i osłabienia integracji społecznej, a także zwiększać podatność młodych ludzi na radykalizację, polaryzację oraz zachowania stanowiące zagrożenie dla bezpieczeństwa własnego i publicznego” – ocenili autorzy tekstu.
Może zainteresuje Cię również: