Umowa handlowa Unii Europejskiej i krajów Mercosuru wciąż budzi ogromne społeczne emocje. Prezydent skierował niedawno do premiera list z żądaniem, aby polski rząd zaskarżył ją do Trybunału Sprawiedliwości UE. Pracownia SW Research na zlecenie portalu Zero.pl zapytała Polaków, czy popierają ten pomysł.
- Umowa UE-Mercosur została podpisana 17 stycznia br. Zgodę na to wyraziła wcześniej większość Rady UE, przy sprzeciwie Polski, Francji, Irlandii, Węgier i Austrii. Efektem umowy jest powstanie największej strefy wolnego handlu na świecie, obejmującej ponad 700 mln konsumentów.
- Mercosur to organizacja gospodarcza, do której należą Argentyna, Brazylia, Paragwaj i Urugwaj (formalnie także Wenezuela, zawieszona w prawach członka od 2016 r.). Umowa z Mercosurem otwiera unijne rynki zbytu dla produktów rolnych z tych krajów.
- Perspektywa nadmiernego napływu towarów z Mercosuru do UE budzi obawy wśród rolników. Prezydent Karol Nawrocki uważa, że polski rząd powinien zaskarżyć dokument do TSUE. Badanie SW Research dla Zero.pl pokazuje, że 44,9 proc. Polaków popiera ten postulat.
Prezydent Karol Nawrocki poinformował 7 kwietnia na portalu X, że skierował do premiera Donalda Tuska list z żądaniem natychmiastowego zaskarżenia umowy UE z krajami Mercosur do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Prezydent apeluje do rządu ws. umowy z Mercosurem
„Decyzja Rady Unii Europejskiej z dnia 9 stycznia 2026 r., przewidująca tymczasowe stosowanie elementów umowy handlowej z państwami Mercosur, rodzi poważne konsekwencje. Jej wdrożenie w obecnych warunkach może doprowadzić do trwałych i nieodwracalnych szkód. Drastycznie uderzy w fundamenty naszej gospodarki rolnej, dlatego Polska nie może pozwolić sobie tu na dalszą bierność” – napisał prezydent w piśmie adresowanym do szefa rządu.
W piśmie tym Karol Nawrocki wezwał Donalda Tuska do „podjęcia zdecydowanych kroków zmierzających do wstrzymania stosowania wskazanych przepisów, w tym o wykorzystanie dostępnych instrumentów prawnych przed Trybunałem Sprawiedliwości”. Prezydent doprecyzował, że chodzi mu o złożenie skargi do TSUE w połączeniu z wnioskiem o wstrzymanie stosowania postanowień umowy.
Wipler chce sądowej batalii z Tuskiem. W tle pieniądze od Zondacrypto
Co Polacy sądzą o postulacie Karola Nawrockiego ws. umowy z Mercosur?
Pracownia SW Research na zlecenie Zero.pl zapytała Polaków o to, czy podzielają oni punkt widzenia prezydenta i czy rząd Donalda Tuska powinien zaskarżyć umowę z Mercosurem do TSUE.
Zdaniem 44,9 proc. badanych rząd powinien w tej sprawie posłuchać Karola Nawrockiego. Przeciwnego zdania jest 15,5 proc. respondentów, a 39,5 nie ma na ten temat zdania.
Czy polski rząd powinien zaskarżyć do TSUE umowę UE-Mercosur? Znamy wyniki sondażu (fot. Zero.pl)
Wśród mężczyzn poparcie dla postulatu Karola Nawrockiego jest wyższe i wynosi 53,1 proc., przy czym 18,3 proc. w tej grupie badanych uważa, że rząd nie powinien wnosić skargi do TSUE na umowę UE-Mercosur. Wśród kobiet zwraca uwagę wysoki odsetek niezdecydowanych (49,9 proc.).
Wśród mieszkańców wsi większość (46,7 proc.) uważa, że rząd Donalda Tuska powinien zaskarżyć umowę z Mercosurem do TSUE. Także w mniejszych i średniej wielkości miastach: do 20 tys. mieszkańców, w miastach liczących 20-99 tys. mieszkańców, w miastach 100-199 tys. i w miastach 200-499 tys., większość ankietowanych popiera postulat prezydenta (jest to odpowiednio 44,6 proc., 42,9 proc., 49,4 proc., 49,1 proc.).
Z kolei w największych miastach, liczących 500 tys. i więcej mieszkańców, przeważają niezdecydowani – jest ich 39,8 proc. (przy czym zwolenników zaskarżenia umowy z Mercosurem do TSUE jest niewiele mniej, bo 37,5 proc.).
Co zakłada umowa UE-Mercosur?
KE ma rozpocząć tymczasowe stosowanie umowy z krajami Mercosur od 1 maja br. Począwszy od tej daty, możliwe będzie sprowadzanie do UE produktów takich jak wołowina, drób, nabiał czy cukier po obniżonych stawkach celnych (a więc bardziej korzystnych dla południowoamerykańskich rolników). Obniżone stawki będą dotyczyć tylko określonych wolumenów sprowadzanych produktów (tzw. kwot). W zamian kraje Mercosuru mają obniżyć wysokie cła na wybrane towary europejskie, w tym samochody.
Jeśli ceny danego produktu w UE na skutek importu z Mercosuru spadną o 5 proc., ma zadziałać klauzula ochronna w postaci podniesienia ceł na dany produkt lub zakazu jego wwozu do UE.
Edukacja zdrowotna obowiązkowa od września. Co sądzą o tym Polacy?
Europosłowie wnioskują do TSUE o opinię nt. umowy z Mercosurem
Według rządu, prezydent Nawrocki spóźnił się ze swoimi żądaniami dotyczącymi skargi na budzącą kontrowersje umowę.
„Dzięki europosłom PSL umowa z krajami Mercosur została już skierowana do TSUE, a ustawa chroniąca rolnicze funkcje produkcyjne wsi jest procedowana przez rząd” – napisał w serwisie X wicepremier i szef resortu obrony narodowej, Władysław Kosiniak-Kamysz. Wcześniej (pod koniec marca) Donald Tusk podkreślał, że Rada Ministrów nie zamierza wnosić skargi ws. umowy do TSUE właśnie z uwagi na fakt, że taka skarga została już złożona na wniosek Parlamentu Europejskiego.
Wyjaśnijmy w tym miejscu, że PE skierował w styczniu br. wniosek o zbadanie zgodności umowy z unijnymi traktatami do Trybunału Sprawiedliwości UE. Prezydent Karol Nawrocki stoi na stanowisku, że ten tryb (wystąpienie o opinię) jest bezskuteczny, nie powoduje bowiem zablokowania tymczasowego stosowania postanowień umowy z Mercosurem od maja 2026 roku. Dlatego też domaga się od rządu bardziej zdecydowanych działań.