Badanie przeprowadzone na znalezionych w Chinach skamieniałościach wykazało, że najstarsze znane kręgowce były posiadaczami dwóch par oczu. Zwierzęta z okresu kambryjskiego miały bardziej złożony układ wzrokowy niż dotychczas sądzono.
- Badanie skamieniałości wykazało, że najwcześniejsze znane kręgowce miały dwie pary oczu.
- Na późniejszym etapie ewolucji jedna z nich uległa skurczeniu i przejęła rolę w regulacji snu.
- Zdaniem członka zespołu szersze pole widzenia było ważne, aby unikać drapieżników.
Badanie opublikowane w „Nature” przez międzynarodowy zespół naukowców ujawnia, że najwcześniejsze znane kręgowce miały dwie pary oczu. Układ wzrokowy żyjących ponad 518 mln lat temu zwierząt był znacznie bardziej złożony niż dotychczas sądzono.
Czasopismo „Nature” opublikowało wyniki badań, które koncentrowały się na skamieniałościach z okresu kambryjskiego (kambr – okres ery paleozoicznej, trwał od ok. 541 mln lat temu do ok. 485 mln lat temu).
Zaskakujące odkrycie w Chinach. Najwcześniejsze kręgowce miały dwie pary oczu
Obiektem badań zespołu były skamieniałe kręgowce znane jako Myllokunmingia (jeden z najstarszych i najbardziej prymitywnych kręgowców z nadgromady bezżuchwowców). Analizy chemiczne i mikroskopowe okazów wykazały, że zwierzęta te miały jedną parę oczu bocznych i jedną mniejszych, centralnie położonych.
– Zaczęliśmy od zbadania widocznych dużych oczu, aby zrozumieć ich anatomię – i zupełnym zaskoczeniem było znalezienie między nimi dwóch mniejszych, w pełni funkcjonalnych oczu. To było niesamowicie ekscytujące – powiedział „Nature” profesor Peiyun Cong z Uniwersytetu Yunnan w Chinach.
Opublikowane badanie rzuca nowe światło na szyszynkę – znajdujący się w mózgu gruczoł wydzielania wewnętrznego. Organ pomaga regulować sen, reagując na światło i produkując melatoninę. U niektórych ryb, płazów i gadów szyszynka potrafi wykrywać światło.
U najwcześniejszych kręgowców szyszynka nie była jedynie prostym czujnikiem światła, ale parą dobrze rozwiniętych oczu.
– Dopiero na późniejszym etapie ewolucji oczy uległy skurczeniu, utraciły zdolność widzenia i przejęły swoją współczesną rolę w regulacji snu – skomentował profesor Cong.
„Ważne, aby unikać drapieżników”. Członek zespołu komentuje odkrycie
W skamielinach znaleziono okrągłe struktury odpowiadające soczewkom. Ich obecność wskazuje na to, że oczy były zdolne do tworzenia obrazów, a nie jedynie do wykrywania światła.
Kambr to okres, w którym kręgowce szybko ewoluowały, w odpowiedzi na rosnące drapieżnictwo.
– W tym środowisku dwie pary oczu mogły dawać tym zwierzętom szersze pole widzenia – to ważne, aby unikać drapieżników – skomentował członek zespołu, dr Jakob Vinther z Uniwersytetu w Bristolu.