- Ponad siedem lat temu pewien człowiek napisał na mnie skargę do UODO, twierdząc, że bezprawnie udostępniłem jego dane osobowe.
- Urząd Ochrony Danych Osobowych wszczął postępowanie, choć powód skargi był co najmniej absurdalny.
- Sprawa ciągnęła się przez siedem lat. Wymieniliśmy kilka pism, urzędnicy mieli co robić, a wszystko niepokojąco przypominało „Proces” Franza Kafki.
Sprzedający samochody dzielą się na dwie kategorie: jedni godzą się z tym, że ich ogłoszenie może podlegać krytyce, komentarzom i tak dalej. Drudzy sądzą, że treść ogłoszenia to rodzaj świętej księgi – można tylko z nabożną czcią podawać ją dalej, ale absolutnie nie wolno poddawać jej żadnej ocenie.
W swojej karierze w branży motoryzacyjnej wiele razy trafiałem na ten drugi typ człowieka, ale tylko jeden zrobił naprawdę wiele, żeby doprowadzić do ukarania mnie, choć sam do końca nie wiedział, za co.
Cofnijmy się do roku 2019
Ktoś wystawia na sprzedaż interesujący samochód terenowy marki Delta Motors, produkowany na Filipinach na wzór Toyoty Land Cruiser serii J40. Stąd tytuł tego wpisu brzmiał „Graty z Filipin zalewają Polskę” – był to oczywiście żart, nawiązanie do pojawiających się regularnie wpisów red. Andrzeja Kublika na stronie „Gazety Wyborczej”, od lat alarmujących, że graty z Niemiec zalewają Polskę i że jeśli to się nie skończy, to nasz kraj upadnie.
Niestety, sprzedawca tego pojazdu nie do końca był szczery w swoim ogłoszeniu, bo wprawdzie napisał, że pojazd wymaga renowacji, ale podał, że to rodzaj Toyoty Land Cruiser. Nie było to prawdą w najmniejszym stopniu, na co zwróciłem uwagę w moim wpisie. Pojazdy Delta Motors były opracowane lokalnie na Filipinach i sprzedawane przez jakiś czas we Włoszech, stąd właśnie obecność tego auta w Polsce.
Niestety, mój wpis – choć raczej neutralny w swoim charakterze, bez „szukania problemów” – nie przypadł do gustu właścicielowi autokomisu, który ten pojazd wystawiał. Człowiek ten, nazwijmy go Mariusz Iksowicz, poczuł się głęboko dotknięty tym, że na mojej własnej stronie skomentowałem jego ogłoszenie. Zażądał ode mnie publicznych przeprosin.
Można zweryfikować, czy zdjęcie zostało wygenerowane w AI. To nie zawsze działa
Przeprosiny zamieściłem
Może i były napisane różowym fontem na żółtym tle, ale nadal były to przeprosiny. Niestety, to nie usatysfakcjonowało Mariusza Iksowicza, który uznał, że wskutek zamieszczenia jego nazwiska w tych przeprosinach został poszkodowany, a ja nielegalnie udostępniłem jego dane osobowe.
Mamy więc sytuację, w której Iksowicz żąda przeprosin, a gdy ja napisałem „przepraszam Iksowicza”, zostałem oskarżony o bezpodstawne przetwarzanie danych osobowych osoby przepraszanej. Urząd Ochrony Danych Osobowych, zamiast tę oczywistą bzdurę odrzucić, wszczął postępowanie w mojej sprawie, wysyłając do mnie pismo z pytaniem, na jakiej podstawie udostępniłem dane osoby przepraszanej.
Działania niezgodne z prawem. 90 sądów i prokuratur łamało przepisy RODO
Udzieliłem więc pierwszego wyjaśnienia
Szczerze opisałem tę sytuację, wskazałem, że udostępnienie danych było konieczne dla publicznego przeproszenia osoby. Zwróciłem uwagę, że nie mogłem przepraszać autokomisu, skoro przeprosin domaga się konkretna osoba. Nie mogłem też przeprosić jej anonimowo, brzmiałoby to dziwnie, w rodzaju „przepraszam nieokreśloną osobę z autokomisu »Nazwa komisu« za to, że poczuła się urażona moim wpisem”, podczas gdy sama ta osoba w korespondencji ze mną podpisywała się swoim nazwiskiem.
Uznałem to za uzasadnioną potrzebę przetwarzania danych osobowych, ponieważ działałem na wyraźne wezwanie osoby uznającej się za pokrzywdzoną.
UODO jednak domagał się dalszych wyjaśnień, na przykład na jakiej podstawie przetwarzam dane osobowe Iksowicza, przechowując je w swojej skrzynce odbiorczej e-mail. Odpowiedziałem, że przetwarzam je na potrzeby korespondencji z tą osobą oraz w związku z zawiadomieniem policji w sprawie rzekomego popełnienia przestępstwa, które Iksowicz również przeciwko mnie wystosował.
Zresztą kwestia policji to kolejne kuriozum
Zostałem dwukrotnie wezwany na przesłuchanie, podczas którego zadawano mi najbardziej absurdalne pytania z możliwych. Na przykład pytano mnie, czy namawiałem użytkowników (tu wymieniano ich nicki, typu Wielki_Gonzo_2137), aby pisali negatywne komentarze na stronie-wizytówce Google wspomnianego komisu. Odpowiadałem, że nie, ponieważ nie znam tych osób i nigdy o nich nie słyszałem. Albo „czy potwierdza pan, że dopuścił się zniesławienia pana Iksowicza na stronie Facebook?”, podczas gdy w momencie zamieszczania wpisu w ogóle nie wiedziałem o istnieniu tego człowieka.
Policja sprawę umorzyła dość szybko. UODO twardo prowadził postępowanie.
W 2023 r. napisałem obszerne wyjaśnienie
Zwróciłem tam uwagę, że RODO w ogóle nie ma tu zastosowania, ponieważ nie działałem jako firma. Mój wpis był moją prywatną opinią, przeprosiny również były zamieszczone prywatnie. Podkreśliłem, że to nie było przetwarzanie danych w ramach działalności gospodarczej – nie tłumaczyłem już po raz kolejny, że udostępniłem nazwisko Iksowicza, aby go przeprosić na jego własne żądanie, uznając, że ta sprawa przekracza możliwości pojmowania urzędu.
W 2025 r. otrzymałem informację, że wkrótce zostanie wydana ostateczna decyzja w mojej sprawie i rzeczywiście, już w listopadzie 2026 r. dotarła do mnie kopia postanowienia UODO, w której urząd udziela mi upomnienia w sprawie konieczności przestrzegania przepisów RODO (choć nie precyzuje, czy je złamałem, ponieważ najwyraźniej nie było to w ogóle przedmiotem postępowania – chodziło tylko o ustalenie, czy mam uzasadniony powód przetwarzania danych).
Urząd nakazuje, choć nie do końca jest pewny, co takiego
W dalszej części jest o tym, że urząd postępowanie w całości umarza, a wniosek skarżącego oddala bez uwzględnienia. Najdziwniejsze jednak jest to, że nakazano mi usunąć dane osobowe Iksowicza z mojej skrzynki, co nie znajduje żadnej podstawy prawnej.
Istnieje uzasadniony i sensowny powód, abym przetwarzał je dalej, ponieważ decyzja UODO może zostać zaskarżona przez skarżącego do WSA. Możliwość kontaktu z tą osobą nadal pozostaje w zakresie moich zainteresowań i nie mam pojęcia, dlaczego UODO żąda, żebym usunął dane osoby, która sama jako pierwsza do mnie napisała.
Siedem lat (ale nie w Tybecie)
Nie bardzo rozumiem też, dlaczego rozpatrzenie tej sprawy zajęło UODO siedem lat, ale dowiedziałem się ważnej rzeczy: jeśli ktoś żąda od was przeprosin i zdecydujecie się je zamieścić, nigdy nie piszcie wprost, kogo przepraszacie. Możecie niechcący zająć urząd państwowy na siedem lat.
Może cię także zainteresować:
