Wojna na Bliskim Wschodzie zaczyna odbijać się na bezpieczeństwie Europy. Jak wynika z doniesień mediów, Stany Zjednoczone sygnalizują opóźnienia w dostawach broni dla części sojuszników, ponieważ kluczowe zasoby są kierowane na potrzeby konfliktu z Iranem. Według nieoficjalnych informacji opóźnienia mają dotknąć m.in. państwa bałtyckie.
- Opóźnienia w dostawach amerykańskiego uzbrojenia pokazują, jak silnie globalne konflikty wpływają na dostępność sprzętu wojskowego nawet dla najbliższych sojuszników USA.
- Dla części państw Europy oznacza to konieczność rewizji planów obronnych.
- W dłuższej perspektywie sytuacja może przyspieszyć uniezależnianie się Europy od amerykańskich dostaw broni.
Stany Zjednoczone poinformowały część europejskich partnerów, że realizacja niektórych wcześniej zakontraktowanych dostaw broni może zostać opóźniona. Jak podaje agencja Reutera, powodem jest trwający konflikt z Iranem, który znacząco obciąża amerykańskie zapasy uzbrojenia i amunicji.
Według pięciu źródeł zaznajomionych ze sprawą, opóźnienia mają dotknąć kilku krajów europejskich, w tym państw bałtyckich i Skandynawii. Część kontraktów została zawarta w ramach programu Foreign Military Sales (FMS), jednak dostawy nie zostały jeszcze zrealizowane.
Informacje przekazane europejskim rządom miały charakter niepubliczny i zostały przesłane w ostatnich dniach kanałami dyplomatycznymi. Pentagon nie odniósł się do sprawy, a Biały Dom oraz Departament Stanu odesłały media właśnie do resortu obrony.
Między trzecią a piątą rano. Generał: wtedy najłatwiej zaskoczyć państwo
Wojna z Iranem obciąża amerykańskie zapasy
Opóźnienia w dostawach są bezpośrednim skutkiem zaangażowania USA w wojnę na Bliskim Wschodzie, która rozpoczęła się 28 lutego od amerykańsko-izraelskich nalotów na reżim ajatollahów.
Od tego czasu Iran przeprowadził setki ataków odwetowych z użyciem pocisków balistycznych i dronów na cele w regionie Zatoki Perskiej.
Znaczna część tych ataków została przechwycona przy użyciu systemów obrony powietrznej Patriot, w tym pocisków PAC-3, które są kluczowe również dla obrony Ukrainy. Intensywne wykorzystanie tego typu uzbrojenia przyczyniło się do szybkiego uszczuplenia zapasów.
Europejscy urzędnicy – jak wynika z ustaleń Reutersa – wyrażają rosnące niezadowolenie z powodu opóźnień, które stawiają ich w trudnej sytuacji bezpieczeństwa. Szczególnie wrażliwa jest sytuacja państw graniczących z Rosją, dla których tempo dostaw uzbrojenia ma kluczowe znaczenie.
Źródła podkreślają, że szczegóły dotyczące krajów objętych opóźnieniami są utajnione właśnie ze względów bezpieczeństwa. Wśród dostarczanego z opóźnieniem uzbrojenia znajdują się różne rodzaje amunicji, w tym ta, którą można wykorzystać zarówno do celów ofensywnych, jak i defensywnych.
Podobne sygnały pojawiały się już wcześniej. Sekretarz stanu USA Marco Rubio pod koniec marca przyznał, że w razie potrzeby Stany Zjednoczone mogą przekierować uzbrojenie przeznaczone dla sojuszników na własne potrzeby.
– Jeśli Stany Zjednoczone będą miały potrzeby wojskowe, zawsze będą na pierwszym miejscu – zaznaczył.
Waszyngton argumentuje, że priorytetem jest obecnie zabezpieczenie własnych operacji wojskowych oraz wsparcie Izraela. Jednocześnie amerykańscy urzędnicy wskazują, że europejscy sojusznicy powinni w większym stopniu angażować się w działania na Bliskim Wschodzie.
Długofalowe konsekwencje dla rynku zbrojeniowego
Opóźnienia w dostawach mogą mieć szersze konsekwencje dla relacji transatlantyckich. W niektórych europejskich stolicach rośnie zainteresowanie systemami uzbrojenia produkowanymi w Europie, co może osłabić dominującą pozycję USA jako dostawcy broni.
Sytuacja jest dodatkowo komplikowana przez wcześniejsze uszczuplenie amerykańskich zapasów, wynikające ze wsparcia dla Ukrainy po rosyjskiej inwazji w 2022 r. oraz działań Izraela w Strefie Gazy.
Europa zmienia układ sił. Polska na czele pancernej rewolucji