Papież Leon XIV zarządził wizytację apostolską w diecezji bielsko-żywieckiej. Decyzja zapadła kilka tygodni po głośnym konflikcie wokół odwołania proboszcza w Grojcu, gdzie doszło do protestów wiernych i interwencji policji. Kuria nie ujawniła jednak, czy obie sprawy są ze sobą powiązane.
- Wizytację apostolską w diecezji bielsko-żywieckiej przeprowadzi biskup włocławski Krzysztof Wętkowski.
- Decyzja papieża została ogłoszona w czasie trwającego sporu o odwołanie ks. Józefa Zborka z parafii w Grojcu.
- Stolica Apostolska nie podała powodów wizytacji ani terminu jej rozpoczęcia.
Papież Leon XIV zdecydował o przeprowadzeniu wizytacji apostolskiej w diecezji bielsko-żywieckiej. Informację przekazała w poniedziałek, 9 listopada, tamtejsza kuria, powołując się na zawiadomienie otrzymane od Nuncjatury Apostolskiej w Polsce.
Zadanie przeprowadzenia wizytacji powierzono biskupowi włocławskiemu Krzysztofowi Wętkowskiemu, który jest również przewodniczącym Rady Prawnej Konferencji Episkopatu Polski.
„Wizytator apostolski otrzymał od Stolicy Apostolskiej wszystkie upoważnienia potrzebne do przeprowadzenia wizytacji” – poinformowała diecezja w oficjalnym komunikacie.
Nie podano jednak, kiedy wizytacja się rozpocznie, jak długo potrwa ani jakich konkretnie spraw będzie dotyczyć.
Papieska wizytacja. W tle konflikt o proboszcza z Grojca
Decyzja Watykanu została ogłoszona niewiele ponad miesiąc po wydarzeniach w parafii św. Wawrzyńca w Grojcu koło Oświęcimia. To właśnie tam doszło do gwałtownych protestów mieszkańców przeciwko odwołaniu wieloletniego proboszcza, ks. Józefa Zborka.
Spór między duchownym a władzami diecezji trwa od około dwóch lat. Biskup Roman Pindel zdecydował o pozbawieniu księdza stanowiska w związku z naruszeniami prawa kanonicznego. Duchowny odwołał się od decyzji do instytucji watykańskich, jednak nie doprowadziło to do jej uchylenia.
Odwołanie proboszcza wywołało zdecydowany sprzeciw części parafian, którzy podkreślali jego wieloletnie zaangażowanie w życie lokalnej społeczności.
Biskup musiał opuścić kościół w asyście policji
Do eskalacji konfliktu doszło 4 października, kiedy biskup Roman Pindel przyjechał do parafii w Grojcu. Wokół świątyni zgromadzili się mieszkańcy sprzeciwiający się odwołaniu ks. Zborka.
Według relacji diecezji część protestujących zachowywała się agresywnie wobec ordynariusza i towarzyszących mu księży. Duchownym uniemożliwiono opuszczenie kościoła, a biskup miał zostać również szarpany.
Na miejsce wezwano policję, która podjęła działania mające umożliwić duchownym bezpieczne opuszczenie parafii. Ostatecznie bp Pindel wyjechał z Grojca po północy, w asyście funkcjonariuszy.
Dlaczego odwołano proboszcza? Kuria ujawniła szczegóły
W kolejnych dniach ujawniono więcej informacji o przyczynach usunięcia ks. Zborka z urzędu.
W oświadczeniu duchowny poinformował, że postępowanie kanoniczne dotyczyło bezprawnego czerpania korzyści z ofiar mszalnych oraz zniszczenia dokumentacji parafialnej. Podkreślał jednocześnie, że decyzję o pozbawieniu go stanowiska uważa za niezrozumiałą.
14 października kuria bielsko-żywiecka opublikowała własne wyjaśnienia. Zarzuciła byłemu proboszczowi regularne przekraczanie dozwolonej liczby odprawianych mszy oraz zniszczenie ksiąg intencji mszalnych.
Według diecezji duchowny podczas jednej z wizytacji miał przyznać, że spalił księgi, w tym dokumentację obejmującą niezrealizowane jeszcze intencje.
Kuria poinformowała również, że postępowanie kanoniczne zostało definitywnie zakończone decyzją Najwyższego Trybunału Sygnatury Apostolskiej.
Co oznacza wizytacja apostolska?
Wizytacja apostolska to procedura, w ramach której Stolica Apostolska wyznacza swojego przedstawiciela do zbadania określonych spraw dotyczących diecezji lub innej instytucji kościelnej.
Wizytator działa na podstawie upoważnienia otrzymanego z Watykanu. W zależności od zakresu misji może analizować dokumenty, rozmawiać z duchownymi i innymi osobami oraz przekazać Stolicy Apostolskiej ustalenia.
Samo zarządzenie wizytacji nie przesądza jednak o stwierdzeniu nieprawidłowości ani o ewentualnych decyzjach personalnych.
W przypadku diecezji bielsko-żywieckiej nie wiadomo na razie, jakie zagadnienia będą przedmiotem prac biskupa Krzysztofa Wętkowskiego.
Nie ma również oficjalnego potwierdzenia, że wizytacja została zarządzona w związku z konfliktem wokół odwołania proboszcza w Grojcu.