Część zestawów rakietowych ziemia-powietrze Newa-SC oddaliśmy Ukrainie. Reszta ma przejść serwis i służyć dalej w Wojsku Polskim. To radziecka technologia z lat 60’ ale chwalona przez Kijów i wciąż sprawdzająca się w XXI w. Bez finalizacji programów: „Wisła”, „Narew”, „Pilica” i „SAN” to stare Newy będą strzegły Polski.
- Pierwszy zestaw dywizjonowy S-125 Newa dostarczono do Polski w 1969 roku. To radziecki system rakietowy ziemia-powietrze. Polska modernizacja Newa-SC osadziła wyrzutnię na platformie gąsienicowej pochodzącej z czołgu T-55. Newa przejdzie gruntowny serwis. Jak informuje „Rzeczpospolita” serwis i naprawa Newy pochłonie prawie 90 mln zł.
- Polska przekazała w 2022 r. nieznaną liczbę zestawów Ukrainie. W 2021 r. dysponowaliśmy 6 dywizjonami z 17 wyrzutniami Newa-SC.
- Ukraina chwali stare Newy za skuteczność. Udało się nimi zestrzelić pociski manewrujące Kalibr, Ch-101 oraz Iskander-K. Za możliwe zestrzelenia uznaje się także pociski balistyczne – Toczka-U, Iskander-M i Kindżał. Przypomnijmy, że do walki z pociskami balistycznymi dedykowane są takie systemy jak Patriot, a nie Newa.
Czytaj także: Koalicja Chętnych będzie ćwiczyć w Polsce. Poligon jest, ale nie ma pokoju na Ukrainie
Walczące na Ukrainie Newy-SC z Polski strzelają rakietami typu 5W27U i D. Mają zasięg 25 km i pułap 18 km. Skrót „SC” oznacza samobieżny-cyfrowy, ponieważ systemy S-125 w innych krajach nie są montowane na mobilnych platformach. Modernizację radzieckiego systemu rozpoczęto w połowie lat 90’ i odpowiadała za to Wojskowa Akademia Techniczna oraz Wojskowe Zakłady Elektroniczne w Zielonce.
Do Newy wstawiono komponenty cyfrowe w miejsce analogowych, poprawiono odporność systemu na zagłuszanie, poprawiono system naprowadzania rakiet. Co ciekawe, przeniesiono wyrzutnie na platformy wycofanych czołgów T-55. Newa to nie tylko wyrzutnia, to bateria startowa z trzema wyrzutniami i stacją naprowadzania rakiet, kolumną antenową i kabiną rozdzielczą.
Nieznana jest liczba przekazanych New Ukrainie, ale zniszczyły ponad 100 celów. Serwis branżowy „Militarnyi” wskazuje, że Newa przekazana z Polski strąciła 120 rosyjskich środków napadu powietrznego.
Serwis starych rakiet
Jak informuje „Rzeczpospolita” Wojskowy Oddział Gospodarczy w Toruniu opublikował ogłoszenie o zamówieniu konserwacji i naprawy przeciwlotniczych zestawów rakietowych Newa-SC. Szacunkowa wartość usługi ma wynosić prawie 90 mln zł.
Radziecki system S-125 sprawdził się w walkach o byłą Jugosławię. To właśnie te rakiety zestrzeliły niewidzialny amerykański samolot F-117 Nighthawk w 1999 r. Modyfikacja Newy pozwoliła na wykrycie samolotu gdy wracał z misji nad Belgradem. Osiągnięcia Newy w ukraińskich rękach nie muszą być zatem propagandą.
Polska obrona przeciwlotnicza i przeciwrakietowa jest w trybie intensywnej modernizacji. Docelowo naszego nieba będą strzegły systemy z programów, które są w trakcie tworzenia: „Wisła” – zasięg ponad 100 km, „Narew” – zasięg 40 km, „Pilica/Pilica+” – 25 km i „SAN” jako system antydronowy. Systemy S-125 Newa-SC zastąpią pociski CAMM-ER z programu „Narew”.
Ponadto, Polska dysponuje własnymi przeciwlotniczymi zestawami Piorun, które są rozwijane w cięższą wyrzutnię przeciwlotniczą Grzmot. Z dostępnych danych wynika, że Grzmot ma mieć zasięg 12 km i razić cele na pułapie 6 km. Możliwa masa wyrzutni z pociskiem to 50 kg, więc jest to cięższa i strzelająca na dalsze dystanse wersja PPZR Piorun. Podobnie jak Newa z Polski, Piorun sprawdził się na Ukrainie rażąc różne latające cele z wielką skutecznością.
Ciekawą rakietą niejako z Polski jest tzw. Efektor Kinetyczny powstający we współpracy Wojskowego Instytutu Technicznego Uzbrojenia a firmą MBDA. Przeciwpocisk pozwoli w wojnie koszt-efekt strącać bezzałogowce o napędzie odrzutowym, zbyt szybkie dla śmigłowych interceptorów.
Czas Newy się kończy. Jest użytkowana wyłącznie dlatego, że Tarcza Powietrzna Polski nie została ukończona. Nie zmienia to jednak faktu, że wyrzutnie Newa cechują się wyjątkową żywotnością i skutecznością. Jak na broń z demobilu to dają radę.
