Chemia gospodarcza, karma dla zwierząt i napoje bezalkoholowe należały w sierpniu do produktów, które najbardziej podrożały rok do roku. Zdecydowanie potaniały natomiast tłuszcze – wynika z raportu UCE Research i Uniwersytetów WSB Merito.
- Chemia gospodarcza podrożała w sierpniu o 6,7 proc. rok do roku.
- Ceny karm dla zwierząt wzrosły o 5,7 proc., a napojów bezalkoholowych o 5,1 proc.
- Największe obniżki dotyczyły tłuszczów – ich ceny spadły o 15,4 proc.
Spośród 17 kategorii produktów uwzględnionych w badaniu najbardziej rok do roku podrożała chemia gospodarcza. W sierpniu jej ceny były średnio o 6,7 proc. wyższe niż przed rokiem. Na kolejnych miejscach znalazły się karmy dla zwierząt, które zdrożały o 5,7 proc., oraz napoje bezalkoholowe – wzrost o 5,1 proc.
Wyższe ceny odnotowano także w przypadku artykułów dla dzieci – o 4,7 proc. – oraz słodyczy i deserów, które podrożały o 4,2 proc. W sierpniu różnica między kategorią z największym wzrostem a tą, w której ceny spadły najbardziej, wyniosła aż 22,1 punktu procentowego.
Czytaj także: Drożyzna na stacjach paliw. Diesel bije rekordy, benzyna i LPG z mocnymi podwyżkami
Dla porównania, w lipcu największy wzrost cen dotyczył napojów bezalkoholowych – 5,6 proc. Chemia gospodarcza podrożała wówczas o 5,4 proc., pieczywo o 5,2 proc., a słodycze i desery o 5,1 proc. O 3,9 proc. wzrosły ceny środków higieny osobistej, natomiast karm dla zwierząt – o 3,8 proc.
Transport i koszty produkcji wpływają na ceny
Prof. Sławomir Jankiewicz z Uniwersytetu WSB Merito zwrócił uwagę na wyraźne różnice między poszczególnymi kategoriami. Jak ocenił, część cen jest silnie uzależniona od kosztów produkcji i transportu, podczas gdy sieci handlowe mogą stosować bardziej elastyczne strategie promocyjne.
Wśród produktów, które szczególnie odczuwają koszty transportu, ekspert wymienił chemię gospodarczą, karmy dla zwierząt oraz napoje. Są to produkty ciężkie lub zajmujące dużo miejsca. Według danych przytoczonych w raporcie ceny paliw w sierpniu były o 24,2 proc. wyższe niż rok wcześniej.
Czytaj także: „Dobry Start” to za mało. Drożyzna uderza w kieszenie rodziców
Na ceny napojów wpływają także m.in. opłata cukrowa i wydatki związane z przygotowaniem handlu do systemu kaucyjnego. Z kolei producenci karm dla zwierząt mierzą się z dodatkowymi kosztami związanymi z regulacjami środowiskowymi dotyczącymi opakowań i śladu węglowego – wskazał Jankiewicz.
Nie wszystkie produkty drożały
W sierpniu wzrosły również ceny środków higieny osobistej – o 3,4 proc. rok do roku, ryb – o 2,9 proc. oraz pieczywa – o 2,8 proc. W lipcu wzrosty w tych kategoriach wynosiły odpowiednio 3,9 proc., 3,6 proc. i 5,2 proc.
Dr Artur Fiks z Uniwersytetu WSB Merito ocenił, że wolniejsze tempo wzrostu cen pieczywa mogło być związane ze stabilizacją kosztów produkcji. Dodatkowym czynnikiem mogły być okres urlopowy i obawy o spadek popytu, które ograniczały skłonność producentów i sprzedawców do podnoszenia cen.
W sierpniu nieznacznie podrożały także owoce – o 1,7 proc., mięso – o 1,4 proc., warzywa – o 0,8 proc. oraz wędliny – o 0,6 proc. Jednocześnie w kilku kategoriach odnotowano spadki cen.
Tłuszcze mocno potaniały
Największe obniżki dotyczyły produktów tłuszczowych. W sierpniu ich ceny były średnio o 15,4 proc. niższe niż rok wcześniej. To jeszcze większy spadek niż w lipcu, kiedy wyniósł on 14,3 proc.
Tańsze były również dodatki spożywcze – o 5,9 proc., nabiał – o 2,3 proc. oraz produkty sypkie – o 1,3 proc. Zdaniem dr. Artura Fiksa tak duży spadek cen tłuszczów jest w dużej mierze efektem tzw. wysokiej bazy porównawczej.
„Wysoki spadek cen tłuszczów wynika z bazy porównawczej, tj. znacznie wyższych cen w ubiegłym roku. W porównaniu miesiąc do miesiąca sytuacja nie wygląda już tak spektakularnie” – ocenił ekspert.
Przeanalizowano ponad 95 tys. cen
Dane pochodzą z cyklicznego raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych” przygotowanego przez UCE Research i Uniwersytety WSB Merito. W badaniu zestawiono ponad 95,4 tys. cen detalicznych z ponad 43,7 tys. sklepów należących do 64 sieci handlowych.
Analizą objęto dyskonty, hipermarkety, supermarkety, małe sklepy osiedlowe oraz sklepy cash&carry, których oferta jest skierowana do większości konsumentów w Polsce. Autorzy raportu podkreślają, że dane pokazują wyraźne zróżnicowanie zmian cen pomiędzy poszczególnymi kategoriami.
Oznacza to, że mimo wyhamowania dynamiki cen całego koszyka produktów pierwszej potrzeby, konsumenci wciąż mogą odczuwać wyraźne podwyżki w wybranych grupach towarów. Jednocześnie w innych kategoriach ceny są niższe niż przed rokiem.
Obejrzyj także:
