Kanada i Unia Europejska chcą wypracować nową formułę współpracy, wykraczającą poza obowiązującą umowę CETA. Ursula von der Leyen zapowiedziała pracę nad drogą do statusu pierwszego członka stowarzyszonego UE. Mark Carney podkreślił, że obaj partnerzy stworzą „unikatowe podejście”.
- Ursula von der Leyen zaproponowała Kanadzie pogłębienie relacji z UE, w tym pracę nad możliwością uzyskania przez ten kraj statusu pierwszego członka stowarzyszonego Unii.
- Współpraca ma obejmować m.in. obronność, sztuczną inteligencję, minerały krytyczne, energię, kosmos i finanse, a także handel cyfrowy i usługi.
- Ottawa od kilku miesięcy szuka nowych partnerów, ponieważ relacje Kanady ze Stanami Zjednoczonymi pogorszyły się po powrocie Donalda Trumpa do Białego Domu i sporach dotyczących ceł.
Premier Kanady Mark Carney z zadowoleniem przyjął propozycję Unii Europejskiej dotyczącą nowej formuły współpracy – poinformowało w środę biuro prasowe kanadyjskiego premiera. Carney rozmawiał z przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulą von der Leyen, a wcześniej był gościem honorowym podczas jej orędzia o stanie Unii w Parlamencie Europejskim.
Von der Leyen zadeklarowała, że chce wspólnie z Carneyem pracować nad otwarciem dla Kanady drogi do uzyskania statusu pierwszego członka stowarzyszonego UE. Kanadyjski premier podziękował za zaproszenie, wskazując, że jest ono sygnałem pogłębiających się relacji między Kanadą a Unią Europejską.
„To jest unikatowe podejście, które wypracujemy razem” – przekazano w komunikacie biura prasowego Carneya. Premier przyjął również propozycję, by Kanada i UE wyszły poza obowiązującą umowę o wolnym handlu CETA i zmierzały w kierunku „silniejszego i bardziej ambitnego sojuszu w przyszłości”.
Zobacz również:
Współpraca od obronności po sztuczną inteligencję
Według komunikatu przywódcy podkreślili potrzebę zabezpieczenia strategicznej autonomii Kanady i Europy poprzez szeroką współpracę. Na liście obszarów znalazły się m.in. minerały krytyczne, przemysł obronny, sztuczna inteligencja, możliwości obliczeniowe, bezpieczeństwo energetyczne, przestrzeń kosmiczna oraz usługi finansowe i płatności.
Rozmowy dotyczyły także handlu cyfrowego poza sektorem rolnym oraz szerokiego zakresu usług. Von der Leyen podczas orędzia o stanie UE mówiła o stworzeniu z Kanadą „przestrzeni wspólnego dobrobytu i bezpieczeństwa gospodarczego”. Zapowiedziała również współpracę w zakresie inteligentnej produkcji i utworzenie sojuszu technologicznego.
Czytaj także: Izrael szpieguje USA w czasie wojny z Iranem. Co ukrywa Waszyngton?
Przewodnicząca KE wskazała ponadto na możliwość integracji przemysłowych baz obronnych Kanady i Europy. Arktyka ma natomiast stać się jednym ze sztandarowych projektów współpracy. Kanada już uczestniczy w europejskiej inicjatywie dotyczącej bezpieczeństwa – jest jedynym państwem spoza UE biorącym udział w programie SAFE.
Kanada szuka nowych partnerów
O możliwym zacieśnieniu relacji Kanady z UE informował w niedzielę „Wall Street Journal”. Według gazety Carney miał rozważać formułę „członkostwa stowarzyszonego” w Unii. Premier Kanady komentował wówczas, że jego kraj chce stworzyć z UE „unikatowy sojusz”, ale nie zabiega o członkostwo w Unii Europejskiej.
Pomysł bliższych relacji Kanady z UE pojawiał się już wcześniej. W styczniu 2025 r. brytyjski tygodnik „Economist” opublikował analizę zatytułowaną „Dlaczego Kanada powinna dołączyć do Unii Europejskiej”. Wskazywano w niej m.in. na europejskie zapotrzebowanie na przestrzeń i surowce oraz kanadyjskie potrzeby związane z pracownikami.
Czytaj także: Starmer łeb w łeb z Merzem. Najgorsze wyniki w historii
Poszukiwanie nowych obszarów współpracy przez Ottawę nabrało znaczenia po pogorszeniu relacji ze Stanami Zjednoczonymi. Po powrocie Donalda Trumpa do Białego Domu pojawiły się spory dotyczące ceł, a także wypowiedzi prezydenta USA o Kanadzie jako potencjalnym „51. stanie”. W styczniu Carney mówił w Davos o załamującym się dotychczasowym porządku świata i rosnącym wykorzystywaniu integracji gospodarczej jako narzędzia nacisku.
W czwartek kanadyjski premier ma wygłosić przemówienie w Parlamencie Europejskim. Będzie to kolejny element jego wizyty i rozmów dotyczących przyszłości relacji Kanady z Unią Europejską.
