Polska w ostatnim roku zawarła dwa traktaty o wzmocnionej współpracy i wzajemnej pomocy z Francją i Wielką Brytanią. Dokumenty te obejmują m.in. zobowiązania do udzielenia wsparcia w przypadku napaści zbrojnej oraz szeroką współpracę w obszarze bezpieczeństwa, gospodarki i technologii. Szykowany jest również nowy traktat z Niemcami.
- Polska zawarła traktaty o wzajemnej pomocy z Francją i Wielką Brytanią, obejmujące szeroką współpracę w zakresie bezpieczeństwa.
- Umowa wojskowa z Niemcami będzie miała niższą rangę.
- Rząd zapowiada kolejne porozumienie obronne, tym razem z Włochami.
W odróżnieniu od tych porozumień, planowana umowa o współpracy wojskowej z Niemcami będzie miała niższą rangę i nie będzie zawierała dodatkowych gwarancji bezpieczeństwa wykraczających poza zobowiązania wynikające z NATO i Unii Europejskiej.
W Berlinie odbywa się Forum Polsko-Niemieckie z udziałem ministrów spraw zagranicznych Polski i Niemiec. Tego samego dnia ministrowie obrony mają podpisać umowę o współpracy wojskowej.
Katastrofa bombowca B-52 w Kalifornii. Osiem osób zginęło po starcie z bazy Edwards
Brak gwarancji bezpieczeństwa w umowie z Niemcami
Nowe porozumienie obejmie m.in. mobilność wojskową, rozwój infrastruktury logistycznej, współpracę na Morzu Bałtyckim, cyberbezpieczeństwo oraz działania w przestrzeni kosmicznej.
Dokument rozszerza dotychczasową współpracę sił zbrojnych i ma odpowiadać na nowe wyzwania technologiczne.
W przeciwieństwie do traktatów z Francją i Wielką Brytanią, umowa z Niemcami nie przewiduje wzajemnych gwarancji obronnych ani stałej obecności wojsk niemieckich w Polsce.
Jak podkreślają źródła rządowe, dokument ma charakter standardowej umowy resortowej i zastępuje wcześniejsze porozumienie z 2011 r.
Traktaty z Francją i Wielką Brytanią zostały podpisane na najwyższym szczeblu politycznym przez premierów Polski oraz przywódców tych państw. Obejmują one nie tylko kwestie wojskowe, ale również współpracę gospodarczą, energetyczną, edukacyjną i naukową.
Umowa z Niemcami została natomiast przygotowana jako porozumienie ministerialne, co ogranicza jej zakres do kwestii obronnych i technicznych.
Po 1142 dniach wrócili do domu. Gdańszczanie objechali świat na rowerach
Tło polityczne i spór o rolę prezydenta
Według źródeł dyplomatycznych strona niemiecka była gotowa na podpisanie szerszego traktatu, jednak Polska nie zdecydowała się na taki format.
W tle pojawiają się także napięcia polityczne dotyczące roli prezydenta w procesie ratyfikacji umów międzynarodowych.
Wcześniej przedstawiciele rządu podkreślali, że polityka zagraniczna należy do kompetencji Rady Ministrów, natomiast prezydent bierze udział w procesie jedynie w przypadku umów wymagających ratyfikacji.
Traktat z Francją obejmuje m.in. wzajemne wsparcie militarne, wspólne ćwiczenia wojskowe, rozwój infrastruktury obronnej oraz współpracę w zakresie energetyki jądrowej i bezpieczeństwa.
Z kolei porozumienie z Wielką Brytanią zawiera kluczowy zapis o wzajemnej pomocy w przypadku agresji zbrojnej. Dokument dotyczy również współpracy w cyberbezpieczeństwie, przemyśle obronnym oraz wsparciu dla Ukrainy.
Rząd zapowiada, że Polska planuje również podpisanie podobnego traktatu z Włochami. Prace nad dokumentem są w toku i mają być prowadzone we współpracy z włoskim rządem.