Nieco ponad połowa Polaków (53,7 proc.) popiera zacieśnianie współpracy wojskowej z Francją - wynika z sondażu SW Research dla Zero.pl. Wyniki badania zbiegają się w czasie z pierwszym w historii szczytem francusko-polskim w Gdańsku, który potwierdził wyraźną zmianę kierunku w polityce zagranicznej rządu Donalda Tuska.
Wektor priorytetów obecnego rządu uległ wyraźnemu przesunięciu. W czasie wcześniejszych kadencji premier Donald Tusk koncentrował się przede wszystkim na relacjach bilateralnych z Niemcami. Dziś coraz większy nacisk kładzie na współpracę z Francją. Na zmianę akcentów wpływa zarówno sytuacja geopolityczna, zwłaszcza za wschodnią granicą Polski, jak i ewolucja układu sił w rdzeniu Unii Europejskiej.
Niemcy mierzą się obecnie z wyraźnymi trudnościami gospodarczymi, podczas gdy Francja dysponuje zaawansowanymi technologiami, kluczowymi m.in. dla rozwoju energetyki jądrowej, a jednocześnie pozostaje najsilniejszą militarnie potęgą w Unii.
W tym kontekście szczególnego znaczenia nabrała wizyta Emmanuela Macrona w Gdańsku. Prezydent Francji przybył do Polski z szeroką delegacją, obejmującą ministrów spraw zagranicznych, obrony, energii i kultury. Spotkanie odbyło się w ramach pierwszego szczytu polsko-francuskiego i koncentrowało się na bezpieczeństwie oraz współpracy strategicznej.
Większość Polaków za współpracą wojskową z Francją
Jednym z fundamentów rozmów był Traktat z Nancy, który włączył Polskę do grona państw objętych francuskimi gwarancjami wzajemnej pomocy wojskowej. W Gdańsku podpisano kolejne umowy, dotyczące m.in. technologii satelitarnych i systemów komunikacji wojskowej. Kluczowym projektem stała się wspólna budowa satelity komunikacyjnego.
Ważnym elementem dyskusji była także koncepcja „zaawansowanego odstraszania nuklearnego”. Macron, nawiązując do wcześniejszego wystąpienia na wyspie Longue, potwierdził gotowość do rozwijania współpracy w tym obszarze, przy zachowaniu pełnej kontroli nad arsenałem po stronie Francji. Jak zaznaczono podczas wspólnej konferencji prasowej, rozmowy w tej sprawie będą kontynuowane w węższym gronie.
Sondaż SW Research pokazuje, że społeczne nastawienie do takiego kierunku jest pozytywne. 53,7 proc. badanych popiera zacieśnianie współpracy wojskowej z Francją, co można interpretować jako rosnącą akceptację dla dywersyfikacji sojuszy - obok kluczowej roli NATO i relacji ze Stanami Zjednoczonymi.
Jednocześnie, widoczne są różnice w opiniach społecznych. Mężczyźni częściej niż kobiety deklarują poparcie dla współpracy wojskowej (62,7 proc. wobec 52,1 proc.). Co istotne, większy sceptycyzm wykazują młodsi respondenci, co może wynikać z mniejszego zainteresowania polityką bezpieczeństwa lub większej ostrożności wobec nowych inicjatyw strategicznych.
Współpraca gospodarcza z Francją z jeszcze większym poparciem
Istotnym obszarem rozmów była również transformacja energetyczna. W związku z budową pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce oraz planami kolejnych inwestycji, francuski koncern EDF zadeklarował zainteresowanie udziałem w przyszłych projektach. Macron podkreślił przy tym, że wybór partnera pozostaje suwerenną decyzją Polski.
Badanie pokazuje także jeszcze silniejsze poparcie dla współpracy gospodarczej z Francją. Aż 64,1 proc. respondentów opowiada się za jej pogłębieniem, przy zaledwie 13,1 proc. głosów przeciwnych. Podobnie jak w przypadku kwestii wojskowych, większy optymizm deklarują mężczyźni oraz starsze pokolenia.
Brak spotkania Macron–Nawrocki. Polacy oceniają
Wizycie Macrona towarzyszył jednak również akcent polityczny. Prezydent Francji nie spotkał się z prezydentem Karolem Nawrockim, co, jak informowało Zero.pl, wynikało z braku formalnego zaproszenia ze strony polskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Sytuacja ta odbiega od standardów protokołu dyplomatycznego.
Jak wynika z sondażu, opinia publiczna dostrzega wagę takiego spotkania. 47,4 proc. badanych uważa, że rozmowa Macron–Nawrocki powinna się odbyć, podczas gdy przeciwnego zdania jest 26,9 proc. Co istotne, w tej kwestii opinie są stosunkowo wyrównane niezależnie od płci, wieku czy poziomu wykształcenia.
Całość wyników i przebieg wizyty wskazują na jedno: Polska stopniowo przesuwa się w stronę modelu „podwójnego zakotwiczenia” - utrzymując strategiczne relacje transatlantyckie, a jednocześnie wzmacniając współpracę europejską, w której Francja zaczyna odgrywać coraz istotniejszą rolę.