Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski odesłał Order Orła Białego prezydentowi RP Karolowi Nawrockiemu. To bezpośrednia odpowiedź na piątkową decyzję polskiego przywódcy o odebraniu Ukraińcowi najwyższego odznaczenia państwowego. Powodem kryzysu dyplomatycznego jest spór o politykę historyczną i UPA.
- Prezydent Karol Nawrocki odebrał odznaczenie Zełenskiemu po tym, jak ukraińska jednostka wojskowa otrzymała nazwę „Bohaterów UPA”.
- Prezydent Ukrainy natychmiast odesłał order, podkreślając, że w 2023 r. traktował go jako wyróżnienie dla całego narodu i armii.
- Kijów deklaruje dalszą wdzięczność dla Polaków za pomoc militarną oraz podkreśla strategiczne znaczenie relacji obu państw.
Prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski oficjalnie poinformował w mediach społecznościowych, że odesłał Order Orła Białego na ręce prezydenta RP Karola Nawrockiego.
Gest ten jest bezpośrednią reakcją na piątkowe oświadczenie polskiej głowy państwa, która ogłosiła odebranie ukraińskiemu przywódcy tego najwyższego polskiego wyróżnienia.
Odpowiedź Wołodymyra Zełenskiego na decyzję Karola Nawrockiego
Decyzja prezydenta Karola Nawrockiego została podjęta po formalnych konsultacjach z Kapitułą Orderu Orła Białego. Bezpośrednim impulsem było zatwierdzenie przez prezydenta Ukrainy nowej nazwy dla jednej z jednostek Sił Zbrojnych Ukrainy. Formacja ta otrzymała imię „Bohaterów UPA” (Ukraińskiej Powstańczej Armii), co w Polsce – ze względu na pamięć o zbrodni wołyńskiej – wywołało natychmiastowy sprzeciw i oburzenie.
Czytaj także: Od „Bohaterów UPA” do kolejnego pęknięcia w polsko-ukraińskim pojednaniu
Wołodymyr Zełenski w swoim oświadczeniu odniósł się do okoliczności, w jakich order został mu wręczony.
„Uważaliśmy, że to właśnie narodowi ukraińskiemu i naszej armii był adresowany w 2023 roku Order Orła Białego. Tak wtedy mówiono. Dziś odesłałem Order panu prezydentowi Polski” – napisał Zełenski.
Historia a współczesne bezpieczeństwo
Mimo niezwykle napiętej atmosfery dyplomatycznej, prezydent Ukrainy starał się w swoim wystąpieniu rozdzielić spór polityczny z polskimi władzami od relacji z polskim społeczeństwem. Ukraiński prezydent zapewnił, że jego kraj jest wdzięczny narodowi polskiemu za wsparcie i współpracę
„Ukraina nigdy nie zapomina o solidarności i wie, że współpraca między krajami i narodami w naszym regionie jest jedną z najważniejszych gwarancji bezpieczeństwa i dla Ukraińców i dla każdego sąsiedniego państwa” – dodał w swoim oświadczeniu.
Zełenski został odznaczony Orderem Orła Białego w kwietniu 2023 r. przez ówczesnego prezydenta Andrzeja Dudę „w uznaniu znamienitych zasług w pogłębianiu przyjaznych i wszechstronnych stosunków między Polską a Ukrainą, za rozwijanie współpracy na rzecz demokracji, pokoju i bezpieczeństwa w Europie oraz niezłomność w obronie niezbywalnych praw człowieka”.
Byli prezydenci Ukrainy również oddają ordery
Nie tylko Wołodymyr Zełenski, ale też byli prezydenci Ukrainy zdecydowali o zwróceniu Polsce Orderów Orła Białego.
Leonid Kuczma, który otrzymał odznaczenie w 1997 r. stwierdził w sobotę, że nie ma innego wyjścia, jak zrzec się wysokiego polskiego odznaczenia. – Ukraina nie podjęła walki z Rosją, która uzasadniała swoją inwazję roszczeniami historycznymi, po to, aby dziś inne państwa dyktowały nam naszą historię i decydowały, kogo mamy czcić – oświadczył. – Palący, ostry, ale fantomowy ból dawnej tragedii nie powinien oślepiać nas na tyle, byśmy nie dostrzegali realnego, obecnego zagrożenia ze strony imperialnej siły na Wschodzie – siły, która już wcześniej pozbawiała państwowości oba nasze narody i nie kryje zamiarów, by spróbować zrobić to ponownie – oświadczył Kuczma.
Jego następca Wiktor Juszczenko, a także poprzednik prezydenta Wołodymyra Zełenskiego Petro Poroszenko również podjęli decyzję o zrzeczeniu się najwyższego polskiego odznaczenia. Poroszenko zaznaczył, że uważa decyzję prezydenta Nawrockiego za błędną i niesprawiedliwą wobec narodu ukraińskiego. – Nie bez powodu pogratulował mu już (były prezydent Rosji Dmitrij) Miedwiediew. Kreml zawsze przyklaskuje wszystkiemu, co osłabia jedność Ukrainy z Polską – podkreślił polityk.
Czytaj więcej na ten temat:
- „To nie był konflikt, to było ludobójstwo”. Wszystko, co trzeba wiedzieć o UPA
- Ekspert: Ukraińska polityka historyczna nadal opiera się na kłamstwie i kulcie banderowców
- Rau o decyzji Zełenskiego: To nie mogła być kwestia niewiedzy
- Nie tylko Zełenski. Kontrowersje budzili również inni kawalerowie Orderu Orła Białego
- Zełenski to nie jest jedyny problem. Polska przyznawała odznaczenia mordercom. Co z tym zrobimy?